Rezerwat Źródła Rzeki Łyny

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Skocz do: nawigacja, szukaj
Rezerwat Źródła Rzeki Łyny im. Prof. Romana Kobendzy

{{{Opis_zdjęcia}}}
Głaz w rezerwacie upamiętniający postać prof. Romana Kobendzy
Rodzaj rezerwatu krajobrazowy
Państwo  Polska
Data utworzenia 1959
Powierzchnia 121,04 ha
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Rezerwat Źródła Rzeki Łyny im. Prof. Romana Kobendzy
Rezerwat Źródła Rzeki Łyny im. Prof. Romana Kobendzy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Rezerwat Źródła Rzeki Łyny im. Prof. Romana Kobendzy
Rezerwat Źródła Rzeki Łyny im. Prof. Romana Kobendzy
Ziemia

{{#invoke:Koordynaty|szablon}}

Rezerwat Źródła Rzeki Łyny im. Prof. Romana Kobendzy

O rezerwacie

Rezerwat "Źródła Rzeki Łyny im. Prof. Romana Kobendzy" utworzono w 1959 roku, w pobliżu wsi Łyna w gminie Nidzica. Jest rezerwatem krajobrazowym, powołanym w celu zachowania źródeł rzeki Łyny wraz z interesującym zjawiskiem geologicznym jakim jest wsteczna erozja źródliskowa. Rrezerwat zajmuje obszar 120,54 ha, w tym 112,04 ha lasów, 3,96 gruntów rolnych oraz 0,99 ha wód.

Tablica informacyjna w rezerwacie


Fizjogeografia terenu i szata roślinna

Rezerwat obejmuje rozległą dolinę z wieloma bocznymi wąwozami, na terenie której znajdują się liczne systemy źródliskowe. Zachodzące tu zjawisko erozji wstecznej polega na wymywaniu przez wody wysiękowe piasków, zalegających na wypiętrzonych w tym miejscu nieprzepuszczalnych iłach mioceńskich. W efekcie tego procesu wytworzyły się półkoliste nisze zwane cyrkami dolinnymi, kształtujące zbocze doliny w prawie pionowe ściany. Dna tych obniżeń znajdują się na wysokości 153 m n.p.m. i są miejscami obniżone o 20 m w stosunku do terenów przyległych. Wypływające ze zboczy dziesiątki strumyków dają początek rzece Łynie, która spada kaskadami ku niżej leżącemu wąwozowi, wciętemu do głębokości 60 m w podłoże. Ujście doliny zamyka niewielki (ok. 1,5 ha) staw młyński powstały na skutek wybudowania tamy rzecznej. Dna cyrków porośnięte są przez roślinność źródliskową, a niżej położone, aluwialne doliny porastają zbiorowiska łęgowe z rzadkim drzewostanem łęgowym. Większa część wysoczyzny, która znajduje się w granicach rezerwatu, porastają drzewostany sosnowe, w przeważającej części posadzone na siedlisku grądu subkontynentalnego (Tilio-Carpinetum). Wiek tego drzewostanu oceniany jest na 120-140 lat. Niespotykane ukształtowanie terenu tworzy swoisty mikroklimat. Duża ilość zimnych wód źródlanych oraz obniżenie terenu i jego lesistość powodują utrzymywanie się tu, w porównaniu z terenem otaczającym, niższych temperatur latem i wyższych zimą.


Rośliny

Na terenie rezerwatu stwierdzono występowanie 454 gatunków roślin, w tym: 14 wątrobowców, 78 mchów, 12 paprotników i 350 roślin nasiennych. Wśród nich odnotowano siedem gatunków objętych całkowitą ochroną prawną i 20 podlegających ochronie częściowej (stan na 20002 r.)


Ciekawostki

Rezerwat "Źródła rzeki Łyny" został nazwany imieniem Romana Kobendzy (1886-1955) - słynnego polskiego botanika, dendrologa, profesora SGGW - dla podkreślenia jego zasług położonych m.in. na polu ochrony przyrody Pojezierza Mazurskiego.

Rezerwat wchodzi w skład dwóch obszarów Natura 2000: Obszar Specjalnej Ochrony Ptaków "Puszcza Napiwodzko-Ramucka" (kodPLB280007) oraz Specjalny Obszar Ochrony Siedlisk "Ostoja Napiwodzko Ramucka" (kod PLH280052).


Bibliografia

S. Dąbrowski, B. Polakowski, L. Wołos: Obszary chronione i pomniki przyrody województwa warmińsko-mazurskiego. Urząd Wojewódzki, Wydział Ochrony Środowiska i Rolnictwa w Olsztynie, 1999.

W. Pisarek, J. Sawicki, M. Szczecińska: Flora roślin naczyniowych i mszaków rezerwatu "Źródła rzeki Łyny im. prof. R. Kobendzy". Acta Botanica Warmiae et Masuriae 2: 93-110, 2002.


Linki zewnętrzne

http://pl.wikipedia.org/wiki/Rezerwat_przyrody_%C5%B9r%C3%B3d%C5%82a_Rzeki_%C5%81yny

http://pl.wikipedia.org/wiki/Roman_Kobendza