Rzepik szczeciniasty
Rzepik szczeciniasty (Agrimonia pilosa Ledeb.) – gatunek rośliny z rodziny różowatych (Rosaceae).
![](/images/thumb/1/12/Agrimonia_pilosa1.jpg/200px-Agrimonia_pilosa1.jpg)
Spis treści
Morfologia
Łodyga wzniesiona, zwykle rozgałęziona o wysokości 50-150 cm. Jest owłosiona niezbyt gęsto długimi, odstającymi włoskami i licznymi maleńkimi gruczołkami. Pod ziemią występuje niezbyt silne, poziome kłącze. Liście przerywano-nieparzystopierzaste z przylistkami. Odcinki liściowe w nasadzie długoklinowate, w dolnej części całobrzegie, w górnej połowie najszersze i brzegiem wcinano- piłkowane lub piłkowano-wrębne. Górna strona liścia naga lub z rzadka owłosiona, dolna – jaśniejsza z długimi, sztywnymi włoskami na nerwach i z licznymi, bardzo drobnymi, lśniącymi gruczołkami na całej powierzchni. Kwiaty zebrane w cienkie, kłosokształtne grona, Kielich pokryty haczykowatymi kolcami. Kwiaty drobne, o bladożółtych płatkach korony. Słupek dolny, otoczony przez hypancjum. Dojrzałe hypancjum ma (wraz z haczykowatymi i stulonymi na szczycie szczecinkami) 4–5 mm długości. Kwitnie od czerwca do lipca, czasami do września.
Rozmieszczenie i ekologia
Zasięg występowania obejmuje wschodnią, południowo-wschodnią i północną część kontynentu azjatyckiego, poprzez tereny Mongolii i Rosji sięga do Europy, gdzie zachodnia granica zasięgu sięga do Finlandii, Polski i Rumunii. W Polsce spotykany jest jedynie w północno-wschodniej części kraju (Pojezierze Litewskie i Mazurskie oraz Nizina Północnopodlaska) oraz w Karpatach (Beskid Niski i Bieszczady).
Rzepik szczeciniasty występuje na dość suchym lub średnio wilgotnym podłożu humusowym, kamienisto-gliniastym lub piaszczysto-gliniastym, zwykle o odczynie obojętnym lub lekko kwaśnym. W niżowej części Polski występuje przede wszystkim na przydrożach i okrajkach grądów i łęgów, rzadziej olsów i żyznych postaci borów mieszanych. Niemal nigdy nie jest spotykany pod okapem drzewostanu, w typowych zbiorowiskach leśnych.
Wartość użytkowa
Roślina objęta jest w Polsce ścisłą ochroną gatunkową oraz Dyrektywą Siedliskową - wymaga wyznaczenia obszaru NATURA 2000. Aktualnie nie wydaje się zagrożona.
Ciekawostki
Na Warmii i Mazurach znane jest stanowisko tego gatunku w Puszczy Boreckiej. Nie odnaleziono go w Puszczy Rominckiej, skąd go wcześniej podawano.
Gatunek ten tworzy mieszańce z rzepikiem pospolitym.
Bibliografia
D. Wołkowycki, M. Zarzyka-Ryszka: Rzepik szczeciniasty Agrimonia pilosa Ledeb. W: Przewodnik metodyczny. Biblioteka Monitoringu Środowiska, GIOŚ: 209-222. [1]