Cmentarz mennonicki w Jeziorze

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Cmentarze

typ obiektu: cmentarz mennonicki
datacja: pocz. XVIII w.
powiat: elbląski
gmina: Markusy
miejscowość: Jezioro

Cmentarz mennonicki w Jeziorze

Położenie

Cmentarz mennonicki w Jeziorze. © Stanisław Kuprjaniuk

Jezioro - wieś położona na Żuławach Elbląskich, w gminie Markusy, w powiecie elblaskim.

Opis

Cmentarz mennonicki w Jeziorze. © Stanisław Kuprjaniuk
Za domem modlitwy w Jeziorze znajduje się cmentarz gminy mennonickiej, który został usytuowany na sztucznie usypanym podwyższeniu z ziemi, zwanym terpą. Cmentarz został założony na planie prostokąta na początku XVIII wieku i użytkowany był do końca II wojny światowej. Pierwotnie istniały na tym cmentarzu dwie prostopadłe aleje dzielące go na cztery kwatery. Do obecnych czasów zachowała się tylko piękna aleja starych lip, którą posadzono dokładnie na osi pobliskiego zboru. Obecnie cmentarz jest bardzo zniszczony i zaniedbany, chociaż nie zarośnięty. Z dawnych form upamiętniających pochówki mennonickie nie zachowało się na nim zbyt wiele. Dawniejsze tumby ze sztucznego kamienia zostały wywiezione. Pozostały jedynie trzy tablice inskrypcyjne: dwie granitowe oraz fragment tablicy z piaskowca. Wszystkie mają wyryty krzyż łaciński. Ponadto zachowały się nagrobki rodzin Pennerów i Bartelów.


Ciekawostki

W wielu miejsach na Żuławach Wislanych cmentarze mennonickie były zlokalizowane na terenie sztucznie usypanym. Ich charakterystycznym elementem był starodrzew.

Bibliografia

Kizik Edmund, Mennonici w Gdańsku, Elblągu i na Żuławach Wiślanych w drugiej połowie XVII i w XVIII wieku. Studium z dziejów małej społeczności wyznaniowej, Gdańsk 1994.