Dziubiele: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
[wersja nieprzejrzana][wersja nieprzejrzana]
(Zobacz też)
Linia 16: Linia 16:
 
  |sołectwo              =
 
  |sołectwo              =
 
  |wysokość              =
 
  |wysokość              =
  |liczba ludności      = 161 (łącznie Dziubiele, Dziubiele Małe, Suchy Róg)
+
  |liczba ludności      = 161 (łącznie Dziubiele, [[Dziubiele Małe]], [[Suchy Róg]])
 
  |rok                  = 2010
 
  |rok                  = 2010
 
  |strefa numeracyjna    =(+48) 87
 
  |strefa numeracyjna    =(+48) 87
Linia 31: Linia 31:
 
  |www                  =
 
  |www                  =
 
}}
 
}}
<big>''' Dziubiele''' (niem. ''Dziubiellen'', od 1938 r. ''Zollerndorf'') – wieś w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie piskim, w gminie Orzysz.
+
<big>''' Dziubiele''' (niem. ''Dziubiellen'', od 1938 r. ''Zollerndorf'') – [[wieś sołecka]] w Polsce, położona w [[województwo warmińsko-mazurskie| województwie warmińsko-mazurskim]], w [[powiat piski | powiecie piskim]], w [[gmina Orzysz|gminie Orzysz]]. W latach 1975-1998 miejscowość [[administracja|administracyjnie]] należała do [[województwo suwalskie|województwa suwalskiego]].
 
+
W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.
+
  
 
<br/>
 
<br/>
  
 
=== Charakterystyka fizjograficzna ===
 
=== Charakterystyka fizjograficzna ===
Wieś położona jest w południowo – wschodniej części województwa warmińsko-mazurskiego na pograniczu Krainy Wielkich Jezior Mazurskich i Pojezierza Ełckiego. Miejscowość leży na północnym brzegu Jeziora Śniardwy, 15 km na wschód od Orzysza, w pobliżu granicy z powiatem mrągowskim. Około 1,5 km na północ od wsi wznosi się góra Dąbrowa (157 m n.p.m.).  
+
Wieś położona jest w południowo – wschodniej części [[województwo warmińsko-mazurskie|województwa warmińsko-mazurskiego]] na pograniczu [[Kraina Wielkich Jezior Mazurskich |Krainy Wielkich Jezior Mazurskich]] i [[Pojezierze Ełckie|Pojezierza Ełckiego]]. Miejscowość leży na północnym brzegu jeziora [[Jezioro Śniardwy|Śniardwy]], 15 km na wschód od [[Orzysz|Orzysza]], w pobliżu granicy z [[powiat mrągowski|powiatem mrągowskim]]. Około 1,5 km na północ od wsi wznosi się góra [[Dąbrowa (góra)| Dąbrowa] (157 m n.p.m.).  
  
 
<br/>
 
<br/>
  
 
=== Dzieje miejscowości ===
 
=== Dzieje miejscowości ===
W Dziubielach odkryto ślady pruskiej osady, trudne do dokładniejszego datowania.  
+
W Dziubielach odkryto ślady [[Prusowie|pruskiej]] osady, trudne do dokładniejszego datowania.  
Osada lokowana została w 1542 roku jako wieś czynszowa na 50 łanach na prawie chełmińskim; sołtysem został karczmarz Wicek, który kupił tu 5 łanów. W 1564 roku wieś liczyła już 55 łanów oraz posiadała dwie karczmy, zaś w 1599 roku – obejmowała 60 łanów. Wieś występowała początkowo jako Dzienbiellen, Dsziebellen, Ziebelovenn, Ziebelenn.  W XVII wieku utrwaliła się nazwa Dziubiele, Dziubiellen.  W 1656 roku Dziebiele ucierpiały w wyniku najazdu Tatarów, m.in. w jasyr poszło 8 mieszkańców, w tym cztery kobiety, natomiast nie dotarła tu wielka epidemia dżumy w latach 1709-1710. Wieś należała do parafii ewangelickiej w Okartowie.
+
Osada lokowana została w 1542 roku jako wieś czynszowa na 50 łanach na prawie chełmińskim; sołtysem został karczmarz Wicek, który kupił tu 5 łanów. W 1564 roku wieś liczyła już 55 łanów oraz posiadała dwie karczmy, zaś w 1599 roku – obejmowała 60 łanów. Wieś występowała początkowo jako ''Dzienbiellen'', ''Dsziebellen'', ''Ziebelovenn'', ''Ziebelenn''.  W XVII wieku utrwaliła się nazwa Dziubiele, ''Dziubiellen''.  W 1656 roku Dziubiele ucierpiały w wyniku najazdu Tatarów, m.in. w jasyr poszło 8 mieszkańców, w tym cztery kobiety, natomiast nie dotarła tu wielka epidemia dżumy w latach 1709-1710. Wieś należała do [[parafia ewangelicka w Okartowie|parafii ewangelickiej w Okartowie]].
 +
 
 
Szkoła we wsi powstała w 1737 roku. W 1935 roku pracowało w niej 2 nauczycieli, uczęszczało zaś 74 uczniów.
 
Szkoła we wsi powstała w 1737 roku. W 1935 roku pracowało w niej 2 nauczycieli, uczęszczało zaś 74 uczniów.
W Suchym Rogu, około 1,5 km na wschód od Dziubieli, na wąskim przesmyku między jeziorami Śniardwy i Tuchlin, znajdował się niewielki majątek (około 135 ha); był on własnością rodziny Perl.
+
 
 +
W [[Suchy Róg|Suchym Rogu]], około 1,5 km na wschód od Dziubieli, na wąskim przesmyku między jeziorami [[Jezioro Śniardwy|Śniardwy i [[Jezioro Tuchlin|Tuchlin]], znajdował się niewielki majątek (około 135 ha); był on własnością rodziny Perl.
 +
 
 +
Aktualnie wieś jest siedzibą [[sołectwo|sołectwa]]. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje [[Adam Pietrzak]]<ref> http://www.bip.orzysz.pl/index.php?k=309 [data dostępu: 30.08.2013]</ref>.
  
 
Liczba mieszkańców
 
Liczba mieszkańców
Linia 63: Linia 65:
  
 
=== Zabytki: ===
 
=== Zabytki: ===
*Zespół dworski w Suchym Rogu: dwór pochodzi z początku XX wieku, parterowy, z kolumnowym gankiem; pozostałości zabudowań gospodarczych. Obecnie własność prywatna  
+
*[[Zespół dworski w Suchym Rogu]]: dwór pochodzi z początku XX wieku, parterowy, z kolumnowym gankiem; pozostałości zabudowań gospodarczych. Obecnie własność prywatna  
 
*Przykłady budownictwa murowanego z pierwszej ćwierci XX wieku, m.in. budynek szkoły
 
*Przykłady budownictwa murowanego z pierwszej ćwierci XX wieku, m.in. budynek szkoły
 
*Dawny cmentarz ewangelicki z połowy XIX wieku, na południowy wschód od wsi, zdewastowany
 
*Dawny cmentarz ewangelicki z połowy XIX wieku, na południowy wschód od wsi, zdewastowany
 
*Dawny cmentarz ewangelicki z połowy XIX wieku, na południe-południowy wschód od wsi, zdewastowany  
 
*Dawny cmentarz ewangelicki z połowy XIX wieku, na południe-południowy wschód od wsi, zdewastowany  
 +
 
<br/>
 
<br/>
  
Linia 82: Linia 85:
 
#Bank Danych Lokalnych GUS: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims [data dostępu: 10.09.2013]
 
#Bank Danych Lokalnych GUS: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims [data dostępu: 10.09.2013]
 
#Gminna Ewidencja Zabytków http://www.orzysz.pl/index.php?k=631&p=4 [data dostępu: 10.09.2013]
 
#Gminna Ewidencja Zabytków http://www.orzysz.pl/index.php?k=631&p=4 [data dostępu: 10.09.2013]
 +
 
{{Przypisy}}
 
{{Przypisy}}
 
+
<references/>
  
 
<br/>
 
<br/>
  
 
== Zobacz też ==
 
== Zobacz też ==
 
+
[[Użytkownik:Emes|Emes]] ([[Dyskusja użytkownika:Emes|dyskusja]]) 04:01, 29 paź 2013 (CET)
 
[[Użytkownik:Emes|Emes]] ([[Dyskusja użytkownika:Emes|dyskusja]]) 12:57, 23 wrz 2013 (CEST)
 
[[Użytkownik:Emes|Emes]] ([[Dyskusja użytkownika:Emes|dyskusja]]) 12:57, 23 wrz 2013 (CEST)
[[Kategoria: Miejscowość]]
+
[[Kategoria: Miejscowość]] [[Kategoria: wieś sołecka]] [[Kategoria: powiat piski]]  [[Kategoria: gmina Orzysz]]  
 
[[Użytkownik:Emes|Emes]] ([[Dyskusja użytkownika:Emes|dyskusja]]) 12:57, 23 wrz 2013 (CEST)
 
[[Użytkownik:Emes|Emes]] ([[Dyskusja użytkownika:Emes|dyskusja]]) 12:57, 23 wrz 2013 (CEST)

Wersja z 04:01, 29 paź 2013


Dziubiele

Pole-obowiązkowe
Pole-obowiązkowe
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat piski
Gmina Orzysz
Liczba ludności (2010) 161 (łącznie Dziubiele, Dziubiele Małe, Suchy Róg)
Strefa numeracyjna (+48) 87
Kod pocztowy 12-250
Tablice rejestracyjne NPI
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Dziubiele
Dziubiele
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dziubiele
Dziubiele
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }

Dziubiele (niem. Dziubiellen, od 1938 r. Zollerndorf) – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie piskim, w gminie Orzysz. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.


Charakterystyka fizjograficzna

Wieś położona jest w południowo – wschodniej części województwa warmińsko-mazurskiego na pograniczu Krainy Wielkich Jezior Mazurskich i Pojezierza Ełckiego. Miejscowość leży na północnym brzegu jeziora Śniardwy, 15 km na wschód od Orzysza, w pobliżu granicy z powiatem mrągowskim. Około 1,5 km na północ od wsi wznosi się góra [[Dąbrowa (góra)| Dąbrowa] (157 m n.p.m.).


Dzieje miejscowości

W Dziubielach odkryto ślady pruskiej osady, trudne do dokładniejszego datowania. Osada lokowana została w 1542 roku jako wieś czynszowa na 50 łanach na prawie chełmińskim; sołtysem został karczmarz Wicek, który kupił tu 5 łanów. W 1564 roku wieś liczyła już 55 łanów oraz posiadała dwie karczmy, zaś w 1599 roku – obejmowała 60 łanów. Wieś występowała początkowo jako Dzienbiellen, Dsziebellen, Ziebelovenn, Ziebelenn. W XVII wieku utrwaliła się nazwa Dziubiele, Dziubiellen. W 1656 roku Dziubiele ucierpiały w wyniku najazdu Tatarów, m.in. w jasyr poszło 8 mieszkańców, w tym cztery kobiety, natomiast nie dotarła tu wielka epidemia dżumy w latach 1709-1710. Wieś należała do parafii ewangelickiej w Okartowie.

Szkoła we wsi powstała w 1737 roku. W 1935 roku pracowało w niej 2 nauczycieli, uczęszczało zaś 74 uczniów.

W Suchym Rogu, około 1,5 km na wschód od Dziubieli, na wąskim przesmyku między jeziorami [[Jezioro Śniardwy|Śniardwy i Tuchlin, znajdował się niewielki majątek (około 135 ha); był on własnością rodziny Perl.

Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Adam Pietrzak[1].

Liczba mieszkańców

1857 – 440 osób

1864 – 470 osób

1867 – 513 osób

1933 – 442 osoby

1939 – 364 osoby


Zabytki:

  • Zespół dworski w Suchym Rogu: dwór pochodzi z początku XX wieku, parterowy, z kolumnowym gankiem; pozostałości zabudowań gospodarczych. Obecnie własność prywatna
  • Przykłady budownictwa murowanego z pierwszej ćwierci XX wieku, m.in. budynek szkoły
  • Dawny cmentarz ewangelicki z połowy XIX wieku, na południowy wschód od wsi, zdewastowany
  • Dawny cmentarz ewangelicki z połowy XIX wieku, na południe-południowy wschód od wsi, zdewastowany


Bibliografia:

  1. Achremczyk Stanisław, Historia Warmii i Mazur, t. I, Olsztyn 2011.
  2. Białuński Grzegorz, Osadnictwo regionu Wielkich Jezior Mazurskich od XIV do początku XVIII wieku – starostwo leckie (giżyckie) i ryńskie, Olsztyn 1996.
  3. Hippel Rudolf von, Przegląd statystycznych i innych uwarunkowań powiatu Johannisburg na podstawie przeprowadzonego spisu powszechnego w dniu 3 grudnia 1867 r. wg zestawienia starosty von Hippela w roku 1868, Znad Pisy, nr 19-20, 2010-2011, s. 83-157.
  4. Jackiewicz-Garniec Małgorzata, Garniec Mirosław, Pałace i dwory dawnych Prus Wschodnich, Olsztyn 2001.
  5. Kossert Andreas, Mazury. Zapomniane południe dawnych Prus Wschodnich, przeł. Barbara Ostrowska, Warszawa 2004.
  6. Pawlicki Ryszard Wojciech, Sikorski Piotr, Wierzba Marek, Ziemia Orzyska. Przewodnik po ścieżkach rowerowych, Orzysz 2004.
  7. Pisz. Z dziejów miasta i powiatu, red. Wanda Korycka, Olsztyn 1970.
  8. Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
  9. Worobiec Antoni, Worobiec Krzysztof A., Z dziejów szkolnictwa na Ziemi Piskiej, Znad Pisy, nr 13/14, 2004/2005, s. 73-90.
  10. Żurkowska Tekla, Mazurskie cmentarze. Symbole w krajobrazie, Olsztyn 2008.
  11. Bank Danych Lokalnych GUS: http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims [data dostępu: 10.09.2013]
  12. Gminna Ewidencja Zabytków http://www.orzysz.pl/index.php?k=631&p=4 [data dostępu: 10.09.2013]

Przypisy

  1. http://www.bip.orzysz.pl/index.php?k=309 [data dostępu: 30.08.2013]



Zobacz też

Emes (dyskusja) 04:01, 29 paź 2013 (CET) Emes (dyskusja) 12:57, 23 wrz 2013 (CEST) Emes (dyskusja) 12:57, 23 wrz 2013 (CEST)