Mikosze: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
[wersja zweryfikowana][wersja zweryfikowana]
Linia 31: Linia 31:
 
  |www                  =
 
  |www                  =
 
}}
 
}}
<big>''' Mikosze''' (niem. ''Mikossen'', od 1938 r. ''Arenswalde'') – [[wieś sołecka]] w Polsce, położona w [[województwo warmińsko-mazurskie| województwie warmińsko-mazurskim]], w [[powiat piski | powiecie piskim]], w [[gmina Orzysz|gminie Orzysz]]. W latach 1975-1998 miejscowość [[administracja|administracyjnie]] należała do [[województwo suwalskie|województwa suwalskiego]].
+
<big>''' Mikosze''' (niem. ''Mikossen'', od 1938 r. ''Arenswalde'') – [[wieś sołecka]] w Polsce, położona w [[Województwo warmińsko-mazurskie| województwie warmińsko-mazurskim]], w [[Powiat piski | powiecie piskim]], w [[Orzysz (gmina miejsko-wiejska)|gminie Orzysz]]. W latach 1975-1998 miejscowość [[Podział administracyjny |administracyjnie]] należała do [[Województwo suwalskie|województwa suwalskiego]].
  
 
<br/>
 
<br/>
  
 
=== Charakterystyka fizjograficzna ===
 
=== Charakterystyka fizjograficzna ===
Wieś położona jest w południowo – wschodniej części [[województwo warmińsko-mazurskie|województwa warmińsko-mazurskiego]] na pograniczu [[Kraina Wielkich Jezior Mazurskich |Krainy Wielkich Jezior Mazurskich]] i [[Pojezierze Ełckie|Pojezierza Ełckiego]]. Miejscowość leży w odległości około 1,5 km na zachód od [[Orzysz|Orzysza]], w pobliżu drogi krajowej nr 16 w kierunku [[Mikołajki|Mikołajek]].
+
Wieś położona jest w południowo – wschodniej części [[Województwo warmińsko-mazurskie|województwa warmińsko-mazurskiego]] na pograniczu [[Kraina Wielkich Jezior Mazurskich |Krainy Wielkich Jezior Mazurskich]] i [[Pojezierze Ełckie|Pojezierza Ełckiego]]. Miejscowość leży w odległości około 1,5 km na zachód od [[Orzysz|Orzysza]], w pobliżu drogi krajowej nr 16 w kierunku [[Mikołajki|Mikołajek]].
  
 
<br/>
 
<br/>
Linia 47: Linia 47:
  
 
Szkoła w Mikoszach powstała w drugiej połowie XVIII wieku (między 1786 a 1797 rokiem). W 1935 roku uczęszczało do niej 88 uczniów, zatrudnionych było dwóch nauczycieli.
 
Szkoła w Mikoszach powstała w drugiej połowie XVIII wieku (między 1786 a 1797 rokiem). W 1935 roku uczęszczało do niej 88 uczniów, zatrudnionych było dwóch nauczycieli.
Przed [[I wojna światowa w Prusach Wschodnich|I wojną światową]] majątek w Mikoszach należał do niemieckiej rodziny Arenswaldów, później zmienił właścicieli, a w 1930 roku został rozparcelowany.
+
Przed [[I wojna światowa na Warmii i Mazurach|I wojną światową]] majątek w Mikoszach należał do niemieckiej rodziny Arenswaldów, później zmienił właścicieli, a w 1930 roku został rozparcelowany.
Po [[II wojna światowa w Prusach Wschodnich| II wojnie światowej]] we wsi założono [[Państwowe Gospodarstwo Rolne Mikosze|Państwowe Gospodarstwo Rolne]].
+
Po [[II wojna światowa na Warmii i Mazurach| II wojnie światowej]] we wsi założono [[Państwowe Gospodarstwo Rolne Mikosze|Państwowe Gospodarstwo Rolne]].
  
 
Aktualnie wieś jest siedzibą [[sołectwo|sołectwa]]. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje [[Czesław Janczewski]]<ref>http://www.bip.orzysz.pl/index.php?k=315 [data dostępu: 30.08.2013]</ref>.
 
Aktualnie wieś jest siedzibą [[sołectwo|sołectwa]]. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje [[Czesław Janczewski]]<ref>http://www.bip.orzysz.pl/index.php?k=315 [data dostępu: 30.08.2013]</ref>.
Linia 64: Linia 64:
  
 
1939 – 394 osoby
 
1939 – 394 osoby
 +
 +
<br/>
 +
 +
===Kultura===
 +
W miejscowości organizowane były imprezy towarzyszące w ramach [[lkwim:Plenery Wielkich Jezior Festiwal Mazurski 2000|Plenerów Wielkich Jezior Festiwal Mazurski]].
  
 
<br/>
 
<br/>
  
 
===Turystyka===
 
===Turystyka===
Przez przepływającą przez Mikosze rzekę [[Orzysza|Orzyszę]] przebiega [[szlak kajakowy im. Michała Kajki]].  
+
Przez przepływającą przez Mikosze [[Rzeka Orzysza|rzekę Orzyszę]] przebiega [[Szlak kajakowy im. Michała Kajki |szlak kajakowy im. Michała Kajki]].  
  
 
<br/>
 
<br/>
Linia 88: Linia 93:
 
<br/>
 
<br/>
  
== Zobacz też ==
+
[[Kategoria: Powiat piski]]   
[[Użytkownik:Emes|Emes]] ([[Dyskusja użytkownika:Emes|dyskusja]]) 10:38, 24 wrz 2013 (CEST)
+
[[Kategoria: Orzysz (gmina miejsko-wiejska)]]  
[[Użytkownik:Emes|Emes]] ([[Dyskusja użytkownika:Emes|dyskusja]]) 04:13, 29 paź 2013 (CET)
+
[[Kategoria: Wsie sołeckie]]  
[[Kategoria: Miejscowość]] [[Kategoria: wieś sołecka]] [[Kategoria: powiat piski]]  [[Kategoria: gmina Orzysz]]  
+
[[Kategoria: 1401-1500]]
[[Użytkownik:Emes|Emes]] ([[Dyskusja użytkownika:Emes|dyskusja]]) 10:38, 24 wrz 2013 (CEST)
+

Wersja z 16:45, 25 lip 2014


Mikosze

Pole-obowiązkowe
Pole-obowiązkowe
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat piski
Gmina Orzysz
Liczba ludności (2010) 246
Strefa numeracyjna (+48) 87
Kod pocztowy 12-250
Tablice rejestracyjne NPI
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Mikosze
Mikosze
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Mikosze
Mikosze
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }

Mikosze (niem. Mikossen, od 1938 r. Arenswalde) – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie piskim, w gminie Orzysz. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.


Charakterystyka fizjograficzna

Wieś położona jest w południowo – wschodniej części województwa warmińsko-mazurskiego na pograniczu Krainy Wielkich Jezior Mazurskich i Pojezierza Ełckiego. Miejscowość leży w odległości około 1,5 km na zachód od Orzysza, w pobliżu drogi krajowej nr 16 w kierunku Mikołajek.


Dzieje miejscowości

Osada istniała już przed wojną trzynastoletnią (1454-1466) i należała do niejakiego Mikuscha, od którego wywodzi się jej nazwa, zapisywana w tym okresie jako Mikuschen, Micoschen. Zmiana nazwy wiąże się z nadaniem dóbr służebnych Stanisławowi von der Bännsse (Pansse) w 1468 roku. Objął on dotychczasowe 40 łanów oraz otrzymał dodatkowe 10 łanów, całość na prawie chełmińskim. Odtąd wieś poczęto nazywać Pannsker, Panszken lub Banszki. Rzeczony Stanisław był później sędzią ryńskim. Rodzina ta najprawdopodobniej pochodziła z Mazowsza – Pęscy z Pęsów w powiecie zambrowskim. Dodajmy również, że Stanisław uzyskał zezwolenie na budowę dworu w Mikoszach.

W 1497 roku Mikołaj Jeger z Grzegorzy nabył przy Mikoszach 1,5 łanu na prawie chełmińskim – wcześniej własność Macieja Schordacha z Ełku. W pierwszej połowie mieszkali tu również przedstawiciele szlachty pochodzącej z Mazowsza: Alex Jurski i Maciej Karbowski. W tym czasie dobra w Mikoszach uległy rozdrobnieniu na 10 majątków wolnych. W pierwszej połowie XVII wieku na 12 łanach w Mikoszach właścicielem był Fryderyk (Franciszek) Pułaski (przed 1641), później należały one do Jana (1642) i Zygmunta (do 1672 roku) Pułaskich. Przed końcem wieku weszły w posiadanie Jana von Reibnitza, a około 1719 roku – Jana Sebastiana von Kröstena. W tym czasie, tj. w XVI i XVII wieku, wieś ponownie zaczęła być nazywana Mikossen, Mykossen. Wieś należała do parafii ewangelickiej w Orzyszu.

Szkoła w Mikoszach powstała w drugiej połowie XVIII wieku (między 1786 a 1797 rokiem). W 1935 roku uczęszczało do niej 88 uczniów, zatrudnionych było dwóch nauczycieli. Przed I wojną światową majątek w Mikoszach należał do niemieckiej rodziny Arenswaldów, później zmienił właścicieli, a w 1930 roku został rozparcelowany. Po II wojnie światowej we wsi założono Państwowe Gospodarstwo Rolne.

Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Czesław Janczewski[1].


Liczba mieszkańców

1857 – 248 osób

1864 – 286 osób

1867 – 260 osób

1933 – 420 osób

1939 – 394 osoby


Kultura

W miejscowości organizowane były imprezy towarzyszące w ramach Plenerów Wielkich Jezior Festiwal Mazurski.


Turystyka

Przez przepływającą przez Mikosze rzekę Orzyszę przebiega szlak kajakowy im. Michała Kajki.


Bibliografia:

  1. Achremczyk Stanisław, Historia Warmii i Mazur, t. I, Olsztyn 2011.
  2. Białuński Grzegorz, Osadnictwo regionu Wielkich Jezior Mazurskich od XIV do początku XVIII wieku – starostwo leckie (giżyckie) i ryńskie, Olsztyn 1996.
  3. Hippel Rudolf von, Przegląd statystycznych i innych uwarunkowań powiatu Johannisburg na podstawie przeprowadzonego spisu powszechnego w dniu 3 grudnia 1867 r. wg zestawienia starosty von Hippela w roku 1868, Znad Pisy, nr 19-20, 2010-2011, s. 83-157.
  4. Mazury. Słownik stronniczy, ilustrowany, red. Waldemar Mierzwa, Dąbrówno 2008.
  5. Pawlicki Ryszard Wojciech, Sikorski Piotr, Wierzba Marek, Ziemia Orzyska. Przewodnik po ścieżkach rowerowych, Orzysz 2004.
  6. Pisz. Z dziejów miasta i powiatu, red. Wanda Korycka, Olsztyn 1970.
  7. Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
  8. Bank Danych Lokalnych GUS:http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims [data dostępu: 17.08.2013]
  9. Deutsche Verwaltungsgeschichte: http://www.verwaltungsgeschichte.de/johannisburg.html [data dostępu: 17.08.2013]

Przypisy

  1. http://www.bip.orzysz.pl/index.php?k=315 [data dostępu: 30.08.2013]