Rumy: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
[wersja nieprzejrzana][wersja nieprzejrzana]
(Zobacz też)
(Bibliografia:)
Linia 79: Linia 79:
 
#Gąsiorowski Andrzej, ''Podróże historyczne i krajoznawcze po pograniczu pruskim 1466-1939'', Olsztyn 2005.
 
#Gąsiorowski Andrzej, ''Podróże historyczne i krajoznawcze po pograniczu pruskim 1466-1939'', Olsztyn 2005.
 
#Liżewska Iwona, Knercer Wiktor, ''Przewodnik po historii i zabytkach ziemi szczycieńskiej'', Olsztyn 1998.
 
#Liżewska Iwona, Knercer Wiktor, ''Przewodnik po historii i zabytkach ziemi szczycieńskiej'', Olsztyn 1998.
 +
#''Mazury. Słownik stronniczy ilustrowany'', red. Waldemar Mierzwa, Dąbrówno 2008.
 
#''Szczytno. Z dziejów miasta i powiatu'', red. Jan Jałoszyński i in., Olsztyn 1962.
 
#''Szczytno. Z dziejów miasta i powiatu'', red. Jan Jałoszyński i in., Olsztyn 1962.
 
#Bank Danych Lokalnych GUS:http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims  [data dostępu: 27.08.2013]
 
#Bank Danych Lokalnych GUS:http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims  [data dostępu: 27.08.2013]
 
#Deutsche Verwaltungsgeschichte: http://www.verwaltungsgeschichte.de/ortelsburg.html [data dostępu: 27.08.2013]
 
#Deutsche Verwaltungsgeschichte: http://www.verwaltungsgeschichte.de/ortelsburg.html [data dostępu: 27.08.2013]
 
+
#Olsztyńska Strona Rowerowa: http://www.rowery.olsztyn.pl/wiki/miejsca/1914/warminsko-mazurskie/rumy [data dostępu: 27.08.2013]
 
{{Przypisy}}
 
{{Przypisy}}
  

Wersja z 23:41, 18 paź 2013


Rumy

Pole-obowiązkowe
Pole-obowiązkowe
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat szczycieński
Gmina Dźwierzuty
Liczba ludności (2010) 375 (łącznie Rumy i Laurentowo)
Strefa numeracyjna (+48) 89
Kod pocztowy 12-120
Tablice rejestracyjne NSZ
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Rumy
Rumy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Rumy
Rumy
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }

Rumy (niem. Rummy, od 1938 r. Rummau)– wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Dźwierzuty.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.


Charakterystyka fizjograficzna

Wieś położona jest na Pojezierzu Mazurskim, w południowo-wschodniej części województwa warmińsko - mazurskiego, w północnej części powiatu szczycieńskiego. Rumy leżą w odległości 7 km na północny zachód od Dźwierzut, w pobliżu granicy z powiatem olsztyńskim.


Dzieje miejscowości

Wieś została założona w 1557 roku na 100 łanach puszczy; zasadźcą wsi i pierwszym sołtysem został Paweł Kosak z Mikosz w kapitanacie ryńskim, który otrzymał 10 łanów sołeckich. Rumy powstały jako wieś czynszowa. W XVII wieku były tu dwie karczmy. Wielu mieszkańców zmarło podczas epidemii dżumy w latach 1709-1711 i do połowy stulecia była ponownie zasiedlana. Ze względu na swe wydłużenie wieś od 1840 roku była podzielona na dwie gminy sołeckie: Rumy A i Rumy B. Przed wybuchem II wojny światowej była jedną z największych wsi na terenie powiatu szczycieńskiego. W 1849 roku osiedlili się w Rumach baptyści (odłam kościoła anglikańskiego), zaś w 1861 roku założyli tu pierwszą gminę. Szkoła we wsi powstała w pierwszej połowie XIX wieku; w latach 20. XX wieku otrzymała nowy budynek. Rumy zachowały dawny układ przestrzenny ulicówki. Jest to jedna z najdłuższych mazurskich wsi – ciągnie się na długości około 3 km.

Liczba mieszkańców i gospodarstw rolnych 1782 – 52 gospodarstwa 1818 – 556 osób, 55 gospodarstw 1858 – 791 osób, 115 gospodarstw 1937 – 1012 osób 1939 – 899 osób


Ludzie związani z miejscowością:

  • Bogumił Labusz (1860-1919) – chłopski działacz mazurski, współzałożyciel Mazurskiej Partii Ludowej, pisma „Mazur” i Banku Mazurskiego w Szczytnie. Urodził się w Rumach.




Zabytki:

  • Budynek szkoły z lat 20. XX wieku, piętrowy, kamienne fundamenty, z częścią przeznaczoną na mieszkanie dla nauczyciela
  • Dawna kaplica baptystów z lat 1863-1864; obecnie biblioteka
  • Za wsią w szczątkowym stanie zachowały się dawne cmentarze: baptystów i dwa ewangelickie, oba z XIX wieku
  • Trzy stare kuźnie
  • Stary młyn, częściowo przebudowany



Bibliografia:

  1. Achremczyk Stanisław, Historia Warmii i Mazur, t. 1, Olsztyn 2011.
  2. Gąsiorowski Andrzej, Podróże historyczne i krajoznawcze po pograniczu pruskim 1466-1939, Olsztyn 2005.
  3. Liżewska Iwona, Knercer Wiktor, Przewodnik po historii i zabytkach ziemi szczycieńskiej, Olsztyn 1998.
  4. Mazury. Słownik stronniczy ilustrowany, red. Waldemar Mierzwa, Dąbrówno 2008.
  5. Szczytno. Z dziejów miasta i powiatu, red. Jan Jałoszyński i in., Olsztyn 1962.
  6. Bank Danych Lokalnych GUS:http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims [data dostępu: 27.08.2013]
  7. Deutsche Verwaltungsgeschichte: http://www.verwaltungsgeschichte.de/ortelsburg.html [data dostępu: 27.08.2013]
  8. Olsztyńska Strona Rowerowa: http://www.rowery.olsztyn.pl/wiki/miejsca/1914/warminsko-mazurskie/rumy [data dostępu: 27.08.2013]

Przypisy



Zobacz też

Emes (dyskusja) 12:13, 21 wrz 2013 (CEST)Emes (dyskusja) 12:07, 21 wrz 2013 (CEST)