Słonecznik: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
[wersja zweryfikowana][wersja zweryfikowana]
Linia 31: Linia 31:
 
  |www                  =
 
  |www                  =
 
}}
 
}}
<big>''' Słonecznik''' (niem. Sonnenborn'') – [[wieś sołecka]] w Polsce, położona w [[województwo warmińsko-mazurskie|województwie warmińsko-mazurskim]], w [[powiat ostródzki|powiecie ostródzkim]], w [[gmina Morąg|gminie Morąg]]. W latach 1975-1998 miejscowość [[administracja|administracyjnie]] należała do [[województwo olsztyńskie|województwa olsztyńskiego]].
+
<big>''' Słonecznik''' (niem. Sonnenborn'') – [[wieś sołecka]] w Polsce, położona w [[Województwo warmińsko-mazurskie|województwie warmińsko-mazurskim]], w [[Powiat ostródzki|powiecie ostródzkim]], w [[Morąg (gmina miejsko-wiejska)|gminie Morąg]]. W latach 1975-1998 miejscowość [[Podział administracyjny |administracyjnie]] należała do [[Województwo olsztyńskie|województwa olsztyńskiego]].
  
Do 1954 roku siedziba [[gmina Słonecznik|gminy Słonecznik]]. Do 1975 roku wieś należała do [[powiat morąski|powiatu morąskiego]].W latach 1945-1946 miejscowość nosiła nazwę [[Sorkobór]].
+
Do 1954 roku siedziba [[Gmina Słonecznik|gminy Słonecznik]]. Do 1975 roku wieś należała do [[Powiat morąski|powiatu morąskiego]]. W latach 1945-1946 miejscowość nosiła nazwę [[Sorkobór]].
 
<br/>
 
<br/>
 +
 
=== Charakterystyka fizjograficzna ===
 
=== Charakterystyka fizjograficzna ===
Miejscowość położona na [[Mazury Zachodnie|Mazurach Zachodnich]], w odległości 11 km na północny wschód od [[Miłomłyn|Miłomłyna]], we wschodniej części [[Pojezierze Iławskie|Pojezierza Iławskiego]].
+
Miejscowość położona na [[Mazury Zachodnie|Mazurach Zachodnich]], w odległości 11 km na północny wschód od [[Miłomłyn|Miłomłyna]], we wschodniej części [[Pojezierze Iławskie|Pojezierza Iławskiego]].
 
<br/>
 
<br/>
 +
 
=== Dzieje miejscowości ===
 
=== Dzieje miejscowości ===
Wieś zamieszkana przez ludność pruską wymieniana była po raz pierwszy w dokumentach z roku 1315, pod nazwą Surkapurn. W roku 1342 komtur dzierzgoński [[Aleksander von Korne]], założył [[wieś czynszowa|wieś czynszową]] pod nazwą Sunnynburn, na 60 włókach, na [[prawo chełmińskie|prawie chełmińskim]]. Po pewnym czasie miejscowość przyjęła niemiecka nazwę Sonnenborn. Nowym osadnikom przyznano w dokumencie lokacyjnym 12 lat wolnizny. Sołtys otrzymał wówczas sześć włók wolnych oraz 4 włóki dla kościoła. W dokumencie lokacyjnym zaplanowano także założenie karczmy. W granicach wsi było wówczas także jezioro nazywane Stalsin, podlegające daninie na równi z innymi włókami.W tym okresie brakuje informacji dotyczących dotychczasowych pruskich mieszkańców Słonecznika.
+
Wieś zamieszkana przez ludność pruską wymieniana była po raz pierwszy w dokumentach z roku 1315, pod nazwą Surkapurn. W roku 1342 komtur dzierzgoński [[Aleksander von Korne]], założył [[wieś czynszowa|wieś czynszową]] pod nazwą Sunnynburn, na 60 włókach, na [[prawo chełmińskie|prawie chełmińskim]]. Po pewnym czasie miejscowość przyjęła niemiecka nazwę Sonnenborn. Nowym osadnikom przyznano w dokumencie lokacyjnym 12 lat wolnizny. Sołtys otrzymał wówczas sześć włók wolnych oraz 4 włóki dla kościoła. W dokumencie lokacyjnym zaplanowano także założenie karczmy. W granicach wsi było wówczas także jezioro nazywane Stalsin, podlegające daninie na równi z innymi włókami. W tym okresie brakuje informacji dotyczących dotychczasowych pruskich mieszkańców Słonecznika.
W 1694 roku  wybudowano [[kościół ewangelicki]]. Powstała również jednoklasowa [[szkoła]]. Nabożeństwa były odprawiane również w języku polskim  W skład  parafii wchodziły wsie: [[Bartężek]], [[Bożęcin]],[[Prośno]],[[Ruś]], [[Wenecja]]. W XVIII wieku w Słoneczniku istniał [[folwark]], obejmujący 19 włók ziemi w dzierżawie dziedzicznej.
+
W 1694 roku  wybudowano kościół ewangelicki. Powstała również jednoklasowa szkoła. Nabożeństwa były odprawiane również w języku polskim  W skład  parafii wchodziły wsie: [[Bartężek]], [[Bożęcin]],[[Prośno]],[[Ruś]], [[Wenecja]]. W XVIII wieku w Słoneczniku istniał folwark, obejmujący 19 włók ziemi w dzierżawie dziedzicznej.
 
W roku 1782 we wsi odnotowano istnienie 48 domów. W roku 1817 roku w  58 gospodarstwach domowych żyło  374 mieszkańców. Z kolei w roku 1858 Słonecznik składał się z  84 domów i liczył 784 mieszkańców. W 1939 roku we wsi było 200 gospodarstw domowych z 751 mieszkańcami. 411 osób utrzymywało się z rolnictwa i leśnictwa, 175 z pracy w przemyśle i rzemiośle a 47 było zatrudnionych  w handlu i komunikacji.
 
W roku 1782 we wsi odnotowano istnienie 48 domów. W roku 1817 roku w  58 gospodarstwach domowych żyło  374 mieszkańców. Z kolei w roku 1858 Słonecznik składał się z  84 domów i liczył 784 mieszkańców. W 1939 roku we wsi było 200 gospodarstw domowych z 751 mieszkańcami. 411 osób utrzymywało się z rolnictwa i leśnictwa, 175 z pracy w przemyśle i rzemiośle a 47 było zatrudnionych  w handlu i komunikacji.
 
Aktualnie wieś jest siedzibą [[sołectwo|sołectwa]]. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje [[Edmund Winnicki ]]<ref> http://bip.warmia.mazury.pl/morag_gmina_miejska/139/69/Solectwa_i_Soltysi/ [data dostępu: 29.08.2013]</ref>.
 
Aktualnie wieś jest siedzibą [[sołectwo|sołectwa]]. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje [[Edmund Winnicki ]]<ref> http://bip.warmia.mazury.pl/morag_gmina_miejska/139/69/Solectwa_i_Soltysi/ [data dostępu: 29.08.2013]</ref>.
Linia 47: Linia 49:
 
===Edukacja===
 
===Edukacja===
 
We wsi znajduje się [[Szkoła Podstawowa im. Heleny Ponieważ w Słoneczniku |Szkoła Podstawowa im. Heleny Ponieważ]].
 
We wsi znajduje się [[Szkoła Podstawowa im. Heleny Ponieważ w Słoneczniku |Szkoła Podstawowa im. Heleny Ponieważ]].
 +
<br/>
 +
 +
===Kultura===
 +
We wsi działa [[lkwim:Biblioteka Publiczno-Szkolna w Słoneczniku |Biblioteka Publiczno-Szkolna]], będąca filią [[lkwim:Miejska Biblioteka Publiczna w Morągu |Miejskiej Biblioteki Publicznej w Morągu]]. W grudniu 1970 r. zorganizowano w Słoneczniku [[lkwim:Powiatowy Sejmik Kulturalny ‘70 w Słoneczniku |Powiatowy Sejmik Kulturalny]].
 +
<br/>
 +
 +
===Religia===
 +
We wsi znajduje się siedziba [[Parafia pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Słoneczniku |parafii rzymskokatolickiej pw. Podwyższenia Krzyża Świętego]].
 
<br/>
 
<br/>
  
 
=== Zabytki: ===
 
=== Zabytki: ===
*Barokowy [[kościół]] poewangelicki z 1694 roku, obecnie Kościół rzymskokatolicki,
+
*Barokowy [[Kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Słoneczniku |kościół]] poewangelicki z 1694 roku, obecnie rzymskokatolicki.
*[[Dzwonnica kościelna]] z XIX wieku
+
*Dzwonnica kościeln] z XIX wieku.
*Zabytkowe [[chata mazurska|chaty mazurskie]] z XIX stulecia
+
*Zabytkowe [[Chata mazurska w Słoneczniku|chaty mazurskie]] z XIX stulecia.
 +
<br/>
 +
 
 +
===Ludzie związani z miejscowością===
 +
*[[lkwim:Teresa Kotkowska-Rzepecka |Teresa Kotkowska-Rzepecka]] (ur. 1948) - urodzona w Słoneczniku malarka.
 
<br/>
 
<br/>
  
Linia 66: Linia 80:
 
<br/>
 
<br/>
  
== Zobacz też ==
+
[[Kategoria: Powiat ostródzki]]   
[[Użytkownik:Emzet|Emzet]] ([[Dyskusja użytkownika:Emzet|dyskusja]]) 17:59, 26 paź 2013 (CEST)
+
[[Kategoria: Morąg (gmina miejsko-wiejska)]]  
[[Użytkownik:Emzet|Emzet]] ([[Dyskusja użytkownika:Emzet|dyskusja]]) 03:18, 29 wrz 2013 (CEST)
+
[[Kategoria: Wsie sołeckie]]  
[[Kategoria: Miejscowość]][[Kategoria: wieś sołecka]] [[Kategoria: powiat ostródzki]]  [[Kategoria: gmina Morąg]]  
+
[[Kategoria: 1301-1400]]
[[Użytkownik:Emzet|Emzet]] ([[Dyskusja użytkownika:Emzet|dyskusja]]) 01:44, 28 wrz 2013 (CEST)
+

Wersja z 16:23, 26 sie 2014


Słonecznik

Pole-obowiązkowe
Pole-obowiązkowe
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat ostródzki
Gmina Morąg
Liczba ludności (2010) 912
Strefa numeracyjna (+48) 89
Kod pocztowy 14-140
Tablice rejestracyjne NOS
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Słonecznik
Słonecznik
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Słonecznik
Słonecznik
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }

Słonecznik (niem. Sonnenborn) – wieś sołecka w Polsce, położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Morąg. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

Do 1954 roku siedziba gminy Słonecznik. Do 1975 roku wieś należała do powiatu morąskiego. W latach 1945-1946 miejscowość nosiła nazwę Sorkobór.

Charakterystyka fizjograficzna

Miejscowość położona na Mazurach Zachodnich, w odległości 11 km na północny wschód od Miłomłyna, we wschodniej części Pojezierza Iławskiego.

Dzieje miejscowości

Wieś zamieszkana przez ludność pruską wymieniana była po raz pierwszy w dokumentach z roku 1315, pod nazwą Surkapurn. W roku 1342 komtur dzierzgoński Aleksander von Korne, założył wieś czynszową pod nazwą Sunnynburn, na 60 włókach, na prawie chełmińskim. Po pewnym czasie miejscowość przyjęła niemiecka nazwę Sonnenborn. Nowym osadnikom przyznano w dokumencie lokacyjnym 12 lat wolnizny. Sołtys otrzymał wówczas sześć włók wolnych oraz 4 włóki dla kościoła. W dokumencie lokacyjnym zaplanowano także założenie karczmy. W granicach wsi było wówczas także jezioro nazywane Stalsin, podlegające daninie na równi z innymi włókami. W tym okresie brakuje informacji dotyczących dotychczasowych pruskich mieszkańców Słonecznika. W 1694 roku wybudowano kościół ewangelicki. Powstała również jednoklasowa szkoła. Nabożeństwa były odprawiane również w języku polskim W skład parafii wchodziły wsie: Bartężek, Bożęcin,Prośno,Ruś, Wenecja. W XVIII wieku w Słoneczniku istniał folwark, obejmujący 19 włók ziemi w dzierżawie dziedzicznej. W roku 1782 we wsi odnotowano istnienie 48 domów. W roku 1817 roku w 58 gospodarstwach domowych żyło 374 mieszkańców. Z kolei w roku 1858 Słonecznik składał się z 84 domów i liczył 784 mieszkańców. W 1939 roku we wsi było 200 gospodarstw domowych z 751 mieszkańcami. 411 osób utrzymywało się z rolnictwa i leśnictwa, 175 z pracy w przemyśle i rzemiośle a 47 było zatrudnionych w handlu i komunikacji. Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Edmund Winnicki [1].

Edukacja

We wsi znajduje się Szkoła Podstawowa im. Heleny Ponieważ.

Kultura

We wsi działa Biblioteka Publiczno-Szkolna, będąca filią Miejskiej Biblioteki Publicznej w Morągu. W grudniu 1970 r. zorganizowano w Słoneczniku Powiatowy Sejmik Kulturalny.

Religia

We wsi znajduje się siedziba parafii rzymskokatolickiej pw. Podwyższenia Krzyża Świętego.

Zabytki:

  • Barokowy kościół poewangelicki z 1694 roku, obecnie rzymskokatolicki.
  • Dzwonnica kościeln] z XIX wieku.
  • Zabytkowe chaty mazurskie z XIX stulecia.


Ludzie związani z miejscowością


Bibliografia:

  1. Achremczyk Stanisław, Historia Warmii i Mazur, t. II, Olsztyn 2011.
  2. Morąg. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1973.
  3. Warmia i Mazury. Przewodnik ilustrowany, red. Marcin Kuleszo, Barbara Wojczulanis, Olsztyn 2001.
  4. Bank Danych Lokalnych GUS:http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims [data dostępu:8.08.2013]
  5. Rejestr Zabytków Nieruchomych województwa warmińsko-mazurskiego: http://www.wuoz.olsztyn.pl/

Przypisy