Stare Jabłonki: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
[wersja zweryfikowana][wersja zweryfikowana]
Linia 31: Linia 31:
 
''' Stare Jabłonki''' (niem. ''Altfinken'', do 1938 r. ''Alt Jablonke'') – wieś sołecka położona w [[Województwo warmińsko-mazurskie|województwie warmińsko–mazurskim]], w [[Powiat ostródzki|powiecie ostródzkim]], w [[Ostróda (gmina wiejska)|gminie Ostróda]]. W latach 1975–1998 miejscowość należała [[Podział administracyjny |administracyjnie]] do [[Województwo olsztyńskie|województwa olsztyńskiego]]. W 2010 roku liczyła 774 mieszkańców<ref>łącznie Stare Jabłonki, Buńki, Gąska, Jabłonka, Nowe Jabłonki,Zawady Małe, Żurejny</ref>. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje [[Barbara Stabińska]]<ref> [http://www.bip.gminaostroda.pl/modules.php?name=Sections&op=viewarticle&artid=625/ Strona Urzędu Gminy Ostróda] [29.08.2013]</ref>.
 
''' Stare Jabłonki''' (niem. ''Altfinken'', do 1938 r. ''Alt Jablonke'') – wieś sołecka położona w [[Województwo warmińsko-mazurskie|województwie warmińsko–mazurskim]], w [[Powiat ostródzki|powiecie ostródzkim]], w [[Ostróda (gmina wiejska)|gminie Ostróda]]. W latach 1975–1998 miejscowość należała [[Podział administracyjny |administracyjnie]] do [[Województwo olsztyńskie|województwa olsztyńskiego]]. W 2010 roku liczyła 774 mieszkańców<ref>łącznie Stare Jabłonki, Buńki, Gąska, Jabłonka, Nowe Jabłonki,Zawady Małe, Żurejny</ref>. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje [[Barbara Stabińska]]<ref> [http://www.bip.gminaostroda.pl/modules.php?name=Sections&op=viewarticle&artid=625/ Strona Urzędu Gminy Ostróda] [29.08.2013]</ref>.
 
<br/><br/>
 
<br/><br/>
 
+
{{Galeria|Nazwa=Stare Jabłonki|wielkość=290|pozycja=right
 +
|File: Stacja kolejowa Stare Jabłonki.jpg|Stacja kolejowa Stare Jabłonki [http://www.rowery.olsztyn.pl/wiki/miejsca/1914/warminsko-mazurskie/stare_jablonki/ wikipedia.pl] [12.11.2013]
 +
|File:Parafia Matki Boskiej Królowej Polski w Starych Jabłonkach.jpg|Parafia Matki Boskiej Królowej Polski w Starych Jabłonkach [http://salezjanie.pl/stare-jablonki/ Strona Zakonu Salezjanów] [12.11.2013]
 +
}}
 
==Położenie==
 
==Położenie==
 
Miejscowość położona jest na [[Mazury Zachodnie|Mazurach Zachodnich]], na [[Pojezierze Iławskie|Pojezierzu Iławskim]], około 11 km od [[Ostróda|Ostródy]], nad jeziorem [[Jezioro Szeląg Mały| Szeląg Mały]].  
 
Miejscowość położona jest na [[Mazury Zachodnie|Mazurach Zachodnich]], na [[Pojezierze Iławskie|Pojezierzu Iławskim]], około 11 km od [[Ostróda|Ostródy]], nad jeziorem [[Jezioro Szeląg Mały| Szeląg Mały]].  
[[File: Stacja kolejowa Stare Jabłonki.jpg|thumb|290px|Stacja kolejowa Stare Jabłonki [http://www.rowery.olsztyn.pl/wiki/miejsca/1914/warminsko-mazurskie/stare_jablonki/ Wikipedia] [12.11.2013]]]
 
 
 
== Dzieje miejscowości ==
 
== Dzieje miejscowości ==
 
Z roku 1584 pochodzi pierwsza informacja o Starych Jabłonkach będących wówczas [[Majątek książęcy|majątkiem książęcym]]. W 1619 roku [[Albrecht Finck]] otrzymał 5 łanów w Starych Jabłonkach z prawem dziedziczenia. W latach 1628–1675 wspomniane 5 łanów należało do Albrechta i [[Krzysztof Finck| Krzysztofa]] Fincków oraz mieszczanina z Ostródy [[Jrzry Farhenholz |Jerzego Farhenholza]]. Farhenholz sprzedał ostatecznie swoją część dóbr niejakiemu [[Krzysztof Rostek|Krzysztofowi Rostkowi]]. Rodzina Rostków mieszkała w Jabłonkach przez cały XVIII wiek. Pod koniec tego stulecia Krzysztof Rostek sprzedał swoje dobra [[Abraham Dond |Abrahamowi Dondowi]]. 16 lipca 1938 roku  wprowadzono nazwę ''Altfinken''. W latach 30. XX wieku sosny z okolicznych lasów były bardzo cenione w niemieckim przemyśle lotniczym, a praca przy ich wyrębie stanowiła dla wielu mieszkańców miejscowości główne źródło utrzymania.
 
Z roku 1584 pochodzi pierwsza informacja o Starych Jabłonkach będących wówczas [[Majątek książęcy|majątkiem książęcym]]. W 1619 roku [[Albrecht Finck]] otrzymał 5 łanów w Starych Jabłonkach z prawem dziedziczenia. W latach 1628–1675 wspomniane 5 łanów należało do Albrechta i [[Krzysztof Finck| Krzysztofa]] Fincków oraz mieszczanina z Ostródy [[Jrzry Farhenholz |Jerzego Farhenholza]]. Farhenholz sprzedał ostatecznie swoją część dóbr niejakiemu [[Krzysztof Rostek|Krzysztofowi Rostkowi]]. Rodzina Rostków mieszkała w Jabłonkach przez cały XVIII wiek. Pod koniec tego stulecia Krzysztof Rostek sprzedał swoje dobra [[Abraham Dond |Abrahamowi Dondowi]]. 16 lipca 1938 roku  wprowadzono nazwę ''Altfinken''. W latach 30. XX wieku sosny z okolicznych lasów były bardzo cenione w niemieckim przemyśle lotniczym, a praca przy ich wyrębie stanowiła dla wielu mieszkańców miejscowości główne źródło utrzymania.
Linia 71: Linia 72:
 
== Zabytki==
 
== Zabytki==
 
*[[Bunkry w Starych Jabłonkach|bunkry]] w lesie, stanowiące początek fortyfikacji [[Pozycja Olsztynecka|Pozycji Olsztyneckiej]]
 
*[[Bunkry w Starych Jabłonkach|bunkry]] w lesie, stanowiące początek fortyfikacji [[Pozycja Olsztynecka|Pozycji Olsztyneckiej]]
[[File:Parafia Matki Boskiej Królowej Polski w Starych Jabłonkach.jpg|thumb|290px|Parafia Matki Boskiej Królowej Polski w Starych Jabłonkach [http://salezjanie.pl/stare-jablonki/ Strona Zakonu Salezjanów] [12.11.2013]]]
 
 
 
==Bibliografia==
 
==Bibliografia==
#Achremczyk Stanisław, ''Historia Warmii i Mazur, t. II, Olsztyn 2011.
+
Achremczyk Stanisław, ''Historia Warmii i Mazur, t. II, Olsztyn 2011.<br/>
#''Ostróda. Z dziejów miasta i okolic'',  red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1976.
+
''Ostróda. Z dziejów miasta i okolic'',  red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1976.<br/>
#''Warmia i Mazury. Przewodnik ilustrowany'', red. Marcin Kuleszo, Barbara Wojczulanis, Olsztyn 2001.
+
''Warmia i Mazury. Przewodnik ilustrowany'', red. Marcin Kuleszo, Barbara Wojczulanis, Olsztyn 2001.<br/>
#[http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims/ Bank Danych Lokalnych GUS] [25.08.2013]
+
[http://www.stat.gov.pl/bdl/app/samorzad_m.dims/ Bank Danych Lokalnych GUS] [25.08.2013]<br/>
#[http://www.verwaltungsgeschichte.de/osterode.html/ Deutsche Verwaltungsgeschichte] [25.08.2013]
+
[http://www.verwaltungsgeschichte.de/osterode.html/ Deutsche Verwaltungsgeschichte] [25.08.2013]
  
 
{{Przypisy}}
 
{{Przypisy}}

Wersja z 23:21, 18 sty 2015

Stare Jabłonki

Stare Jabłonki przed 1945 rokiem Forum Marienburg.pl [12.11.2013]
Stare Jabłonki przed 1945 rokiem Forum Marienburg.pl [12.11.2013]
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat ostródzki
Gmina Ostróda
Liczba ludności (2010) 774
Strefa numeracyjna (+48) 89
Kod pocztowy 14-133
Tablice rejestracyjne NOS
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Stare Jabłonki
Stare Jabłonki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Stare Jabłonki
Stare Jabłonki
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }


Stare Jabłonki (niem. Altfinken, do 1938 r. Alt Jablonke) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie ostródzkim, w gminie Ostróda. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego. W 2010 roku liczyła 774 mieszkańców[1]. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Barbara Stabińska[2].

Stare Jabłonki
Stacja kolejowa Stare Jabłonki wikipedia.pl [12.11.2013]
Stacja kolejowa Stare Jabłonki wikipedia.pl [12.11.2013]
 

Położenie

Miejscowość położona jest na Mazurach Zachodnich, na Pojezierzu Iławskim, około 11 km od Ostródy, nad jeziorem Szeląg Mały.

Dzieje miejscowości

Z roku 1584 pochodzi pierwsza informacja o Starych Jabłonkach będących wówczas majątkiem książęcym. W 1619 roku Albrecht Finck otrzymał 5 łanów w Starych Jabłonkach z prawem dziedziczenia. W latach 1628–1675 wspomniane 5 łanów należało do Albrechta i Krzysztofa Fincków oraz mieszczanina z Ostródy Jerzego Farhenholza. Farhenholz sprzedał ostatecznie swoją część dóbr niejakiemu Krzysztofowi Rostkowi. Rodzina Rostków mieszkała w Jabłonkach przez cały XVIII wiek. Pod koniec tego stulecia Krzysztof Rostek sprzedał swoje dobra Abrahamowi Dondowi. 16 lipca 1938 roku wprowadzono nazwę Altfinken. W latach 30. XX wieku sosny z okolicznych lasów były bardzo cenione w niemieckim przemyśle lotniczym, a praca przy ich wyrębie stanowiła dla wielu mieszkańców miejscowości główne źródło utrzymania.

Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa.

Liczba mieszkańców w poszczególnych latach:

  • 1820 r. – 29
  • 1861 r. – 56
  • 1925 r. – 240
  • 1933 r. – 259
  • 1939 r. – 276

Gospodarka

W sektorze lokalnej gospodarki prym wiedzie Hotel Anders – najważniejszy pracodawca w Starych Jabłonkach i okolicach. We wsi znajduje się siedziba nadleśnictwa.

Kultura

We wsi działa Stowarzyszenie Przyjaciół Starych Jabłonek – organizacja stawiająca sobie za cel promocję i rozwój miejscowości. W 1965 r. zorganizowano tutaj Sympozjum „Warmia i Mazury - temat dla dwóch literatur”.

Sport

Obecnie miejscowość jest znana dzięki organizowanemu od 2004 roku Mazury Open – międzynarodowego turniej siatkówki plażowej z cyklu World Tour.

Turystyka

Zabytki

Bibliografia

Achremczyk Stanisław, Historia Warmii i Mazur, t. II, Olsztyn 2011.
Ostróda. Z dziejów miasta i okolic, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1976.
Warmia i Mazury. Przewodnik ilustrowany, red. Marcin Kuleszo, Barbara Wojczulanis, Olsztyn 2001.
Bank Danych Lokalnych GUS [25.08.2013]
Deutsche Verwaltungsgeschichte [25.08.2013]

Przypisy

  1. łącznie Stare Jabłonki, Buńki, Gąska, Jabłonka, Nowe Jabłonki,Zawady Małe, Żurejny
  2. Strona Urzędu Gminy Ostróda [29.08.2013]