Szlak św. Jakuba: Kętrzyn - Olsztyn

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Szlak św. Jakuba

Dane szlaku
Państwo Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Początek Kętrzyn
Koniec Olsztyn
Kolor znakowania żółta muszla św. Jakuba Muszla.jpg
Długość 95 km
Typ szlak pieszy

Szlak pieszy – piesza trasa wycieczkowa oznaczona specjalnymi symbolami wyznaczającymi jej przebieg i ułatwiającymi odnalezienie właściwej drogi. Szlaki lądowe wykorzystują biegnące w terenie drogi i ścieżki. W Polsce ustalone jest oznaczanie szlaku pieszego za pomocą trzech przylegających do siebie poziomych pasków, umieszczanych na drzewach, murach, skałach itp. Dwa zewnętrzne paski są barwy białej, natomiast środkowy jest wypełniony dowolną inną niż biała (np. czarną, czerwoną, niebieską, zieloną czy żółtą farbą).

Nazwa szlaku

Szlak św. Jakuba (odcinek Kętrzyn-Olsztyn)

Trasa

Kętrzyn – Św.Lipka – Reszel – Lutry – Wipsowo – Barczewo - Olsztyn

Opis

Plik:Św. Lipka.jpg
Święta Lipka
Bazylika Mniejsza p.w.św. Jerzego w Kętrzynie
Plik:Reszel Zamek.jpg
Zamek biskupów warmińskich w Reszlu

Droga św. Jakuba, po hiszpańsku Camino de Santiago, jest jednym z najbardziej znanych szlaków pielgrzymkowym w Europie. Szlak ten prowadzi m.in. przez Polskę, Niemcy i Francję aż do Santiago de Compostela w Hiszpanii. Tam według legendy znajduje się cudownie odnaleziony grób jednego z apostołów – św. Jakuba Starszego. Od 1993 roku Droga św. Jakuba znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Opisany szlak to odcinek polskiej trasy, która prowadzi od granicy z Litwą przez miejscowości: Wigry, Suwałki, Olecko, Giżycko, Kętrzyn, Olsztyn, Iławę, a następnie przez Toruń, Poznań, aż do południowej granicy Polski. Odcinek ten rozpoczyna się w Kętzynie przy Bazylice Mniejszej p.w. św. Jerzego, (kościół obronny, gotycki, zbudowany na miejscu dawnej strażnicy w 1359 r.), do zwiedzenia jest tu również kościół p.w. św. Jana, Zamek krzyżacki z XIV w., neogotycki kościół św. Katarzyny, neogotycki ratusz, pomnik Wojciecha Kętrzyńskiego. Kolejny punkt jakubowego szlaku to Święta Lipka. Znajduje się tutaj jedno z najbardziej znanych w Polsce sanktuariów maryjnych. Bazylika Mniejsza Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Świętej Lipce wraz z obejściem krużgankowym i klasztorem jest jednym z najważniejszych zabytków baroku w północnej Polsce. Traktem pielgrzymkowy o długości ok. 6 km, którym już od XV w. szli pątnicy w „łosierach” do sanktuarium maryjnego idziemy do Reszla. Po hołdzie pruskim trakt łączył katolicką Warmię z protestanckimi Mazurami. W czasach biskupa Krzysztofa Andrzeja Szembeka, w latach 1733–1735, zostały wybudowane po obu stronach traktu barokowe kapliczki. Wzdłuż alei rosną lipy. Zarówno kapliczki, jak i lipy wpisane są do rejestru zabytków. W Reszlu do zwiedzenia Zamek biskupów warmińskich z dziedzińcem wewnętrznym i krużgankami, kościół farny pw. św. Piotra i Pawła - budowę rozpoczęto w 1348, w kościele jest możliwość wejścia na zabytkową wieżę widokową o wysokości 51,2 metra[5]. Można w niej zobaczyć zabytkowy mechanizm zegara (1913) oraz dzwony kościelne, cerkiew pw. Przemienienia Pańskiego z XVIII w. (do zmiany tytułu w 1963 – kościół pw. św. Krzyża, zwany także gimnazjalnym), gotyckie mosty (murowane z cegły) nad Sajną: Rybacki XIV w. (przy nim była miejska Brama Rybacka), Niski oraz trzeci most z XIV w. (w znacznej części obsypany ziemią, który przechodził przez zasypaną fosę biegnącą niegdyś po zachodniej stronie starego miasta. Most ten chroniła Brama Wysoka), spichlerz o konstrukcji ryglowej z XVIII w. Kolejną większą miejscowością na szalku św. Jakuba jest Barczewo. W mieście jest 14 mostów, zaś w centrum miasta znajduje się staw młyński (zwany więziennym) z amfiteatrem. Z Barczewem związany był znany kompozytor i dyrygent Feliks Nowowiejski. Warto zwiedzić: Kościół św. Andrzeja Apostoła (gotycki z XIV w., wewnątrz Nagrobek Andrzeja Batorego), Kościół św. Anny i Szczepana w Barczewie (z 1386 roku, gotycki), neogotycki kościół ewangelicko–augsburski (z 1870 roku), synagoga, Szpital Mariacki św. Antoniego (neogotycki, z 1902 roku), ratusz, wieża ciśnień, cmentarz żydowski w Barczewie. Ten docinek szlaku Św.Jakuba kończy swój bieg przy Wysokiej Bramie w Olsztynie - jedynej pozostałej z trzech,które znajdowały się w murach obronnych otaczających miasto. Ze średniowiecznego obwarowania pozostały również resztki murów przy Bazylice Konkatedralnej św. Jakuba, przy ulicy Asnyka, Okopowej i przy zamku. Dalej szlak św. Jakuba wiedzie z Olsztyna do Lipowca.

Bibliografia

1. Korowaj T., Rastenburg/Kętrzyn: Przewodnik historyczny po mieście, Kętrzyn 2005; 2. Obłąk J., Święta Lipka, Olsztyn 1975; 3. Paszenda J., Święta Lipka, Olsztyn 1996; 4. Sikorski J., Historia miasta Reszla, www.jerzysikorski.pl/historia-miasta-reszel; 5. Rzempołuch A., Przewodnik po zabytkach sztuki dawnych Prus Wschodnich, Olsztyn 1993; 6. www.szlaki.mazury.pl