Szlak Kopernikowski: Olsztyn – Mingajny

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Szlak Kopernikowski cz.1

Dane szlaku
Państwo Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Początek Olsztyn
Koniec Mingajny
Numer WM-2006
Kolor znakowania czerwony Czerwony.gif
Długość 87 km
Typ szlak pieszy
Administrator Oddział Warmińsko - Mazurski PTTK

Szlak pieszy – piesza trasa wycieczkowa oznaczona specjalnymi symbolami wyznaczającymi jej przebieg i ułatwiającymi odnalezienie właściwej drogi. Szlaki lądowe wykorzystują biegnące w terenie drogi i ścieżki. W Polsce ustalone jest oznaczanie szlaku pieszego za pomocą trzech przylegających do siebie poziomych pasków, umieszczanych na drzewach, murach, skałach itp. Dwa zewnętrzne paski są barwy białej, natomiast środkowy jest wypełniony dowolną inną niż biała (np. czarną, czerwoną, niebieską, zieloną czy żółtą farbą).

Nazwa szlaku

Szlak Kopernikowski cz. 1

Trasa

Olsztyn - Cerkiewnik - Dobre Miasto - Smolajny - Lidzbark Warmiński - Mingajny

Opis

Zamek Biskupów Warmińskich w Lidzbarku Warmińskim
Mikołaj Kopernik
Zamek Biskupów Warmińskich w Lidzbarku Warmińskim, Krużganki
Sarkofag z doczesnymi szczątkami Mikołaja Kopernika wystawiony w Bazylice katedralnej św. Jakuba w Olsztynie.
Pałac w Smolajnach

Szlak Kopernikowski biegnie przez ziemie historycznej Warmii, głównie przez miejsca związane z pobytem i pracą Mikołaja Kopernika. Są to terny bogate w bardzo atrakcyjne miejscowości pod względem zabytków kultury. Na szlaku zwiedzać możemy liczne zabytkowe kościoły i kapliczki oraz rezerwaty przyrody. Rozpoczyna się przy Wysokiej Bramie w Olsztynie, skąd biegnie przez tereny województwa warmińsko-mazurskiego, pomorskiego oraz kujawsko-pomorskiego ku Toruniowi. Długość odcinka położonego na terenie województwa warmińsko-mazurskiego wynosi 237 km. Olsztyn jest stolicą województwa warmińsko-mazurskiego. Miasto otrzymało prawa miejskie 31 października 1353 roku. Wcześniej, w roku 1348, zaczęto wznosić tu zamek należący do Kapituły Warmińskiej. Jest najstarszą budowlą w Olsztynie. To właśnie w nim mieszkał i pracował w latach 1516-1519 i 1520-1521 jako administrator dóbr kapitulnych Mikołaj Kopernik. Bezcenną pamiątką jest zachowana na ścianie krużganków wykonana własnoręcznie przez niego tablica astronomiczna. Szlak zaczyna się przy [[Wysoka Brama w Olsztynie|Wysokiej Bramie - jedynej pozostałej z trzech,które znajdowały się w murach obronnych otaczających miasto. Ze średniowiecznego obwarowania pozostały również resztki murów przy Bazylice Konkatedralnej św. Jakuba, przy ulicy Asnyka, Okopowej i przy zamku. Dalej szlak prowadzi do doliny rzeki Łyny, gdzie przechodzimy przez Most Justusa, Most Smętka i dalej mijamy elektrownię wodną powstałą w 1907 r. u zbiegu rzek Łyny i Wadąg. Po zachodniej stronie widoczne jezioro zaporowe. Koleją elktrownie wodną mijamy w Brąswałdzie. Została ona wybudowana w latach 30-tych XX wieku. W tym celu zamknięto koryto rzeki Łyny tamą, piętrząc wodę do wysokości prawie 9 m, i skierowano wody kanałami przez jeziora Kesing, Mosąg i Orzołek. W dolnym biegu łączą się z wodami Starej Łyny. Elektrownia rozpoczęła pracę w roku 1936 roku. Kolejny punkt na szlaku to miejscowość Cerkiewnik. We wsi na wzniesieniu znajduje się neogotycki kościół pod wezwaniem św. Katarzyny wybudowany w roku 1852 z wystrojem i wyposażeniem pseudobarokowym. Ponadto w miejscowości jest pomnik upamiętniający ofiary I wojny światowej oraz kilka kapliczek. Głowowo (Glotowo) - wieś, której przywilej lokacyjny nadał w roku 1313 biskup Eberhard z Nysy. W latach 1343-1347 mieściła się tu siedziba dobromiejskiej kapituły kolegiackiej. Od wieku XIV jest to miejsce pielgrzymkowe ku czci Najświętszego Sakramentu. W latach 1878-1894 niedaleko kościoła w wąwozie wybudowano Kalwarię, odwzorowując tę w Jerozolimie. Dobre Miasto - było miastem biskupim. Tutaj, po przeniesieniu z Głotowa, do roku 1811 miała swoją siedzibę dobromiejska kapituła. Na jej potrzeby w latach 1357-1395 wybudowano gotycki zespół kolegiacki wraz z kościołem pod wezwaniem Najświętszego Zbawiciela i Wszystkich Świętych. Jest to druga co do wielkości, po katedrze fromborskiej, świątynia na Warmii. Smolajny - we wsi zachował się barokowy pałac wzniesiony w latach 1741-1746 przez biskupa Adama Stanisława Grabowskiego oraz brama wjazdowa z roku 1765. Godny uwagi jest również park dworski urządzony przez biskupa Ignacego Krasickiego. Na wzniesieniu na północny-zachód od pałacu znajduje się dworek myśliwski z końca XVIII wieku. Lidzbark Warmiński - to dawna stolica historycznej Warmii, posiadająca cenne zabytki architektury gotyckiej. Rozwój swój zawdzięcza biskupowi warmińskiemu Janowi z Miśni, który wybrał je na siedzibę biskupstwa i rozpoczął budowę zamku. Szlak kończy się w miejscowości Mingajny.

Bibliografia

1. www.szlaki.mazury.pl;