Władysław Świtalski: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
[wersja nieprzejrzana][wersja nieprzejrzana]
(Utworzono nową stronę "{{Biogram infobox |imię i nazwisko = Władysław Świtalski |imię i nazwisko org = |pseudonim = |grafika = .jpg |opis grafiki ...")
 
Linia 1: Linia 1:
 
{{Biogram infobox
 
{{Biogram infobox
  |imię i nazwisko      = Władysław Świtalski
+
  |imię i nazwisko      = ks. Władysław Świtalski
 
  |imię i nazwisko org  =
 
  |imię i nazwisko org  =
 
  |pseudonim            =
 
  |pseudonim            =
  |grafika              = .jpg
+
  |grafika              = Switalski.jpg
  |opis grafiki        = ks. Władysław Świtalski
+
  |opis grafiki        = Ks. Władysław Świtalski
 
  |podpis              =  
 
  |podpis              =  
  |data urodzenia      =
+
  |data urodzenia      = 27 czerwca 1875 r.
  |miejsce urodzenia    =  
+
  |miejsce urodzenia    = Kąkol
 
  |imię przy narodzeniu =
 
  |imię przy narodzeniu =
  |data śmierci        =  
+
  |data śmierci        = 9 lutego 1945 r.
  |miejsce śmierci      =  
+
  |miejsce śmierci      = Frombork
  |przyczyna śmierci    =
+
  |przyczyna śmierci    = śmierć męczeńska
  |miejsce spoczynku    =  
+
  |miejsce spoczynku    = Frombork
 
  |zawód                =  
 
  |zawód                =  
 
  |odznaczenia          =
 
  |odznaczenia          =
Linia 21: Linia 21:
 
}}
 
}}
  
'''ks. Władysław Świtalski''' (ur. ) – warmińscy męczennicy.
+
'''Ks. Władysław Świtalski''' (ur. 27 czerwca 1875 r., zm. 9 lutego 1945 r.) – włączony w poczet warmińskich męczenników, którzy zginęli śmiercią męczeńską podczas II wojny światowej.
 
<br/><br/>
 
<br/><br/>
 
== Życiorys ==  
 
== Życiorys ==  
=== Wykształcenie i praca===
+
===Sylwetka===
 
+
Urodził się 27 czerwca 1875 r. w Kąkolu koło Leszna. Jego ojciec, Marcin, był z wykształcenia matematykiem. Po osiedleniu się w [[Braniewo|Braniewie]], w 1890 r., pracował jako nauczyciel matematyki i fizyki w gimnazjum, później jako lektor języka polskiego w liceum "Hosianum". W 1927 r. otrzymał profesurę Akademii Państwowej w Braniewie. Jego niezłomna postawa w obronie polskości – władze niemieckie nadały mu przydomek "zacięty Polak" – miała ogromne znaczenie w wychowaniu Władysława.<br/>
 +
Władysław, po zdaniu egzaminu maturalnego, rozpoczął w 1897 r. studia teologiczne w Seminarium Duchownym w Braniewie. Wiedzę z zakresu filozofii pogłębiał również na uniwersytecie w Monachium. Święcenia kapłańskie otrzymał 1 września 1899 r.<br/>
 +
Początkowo, jako wikariusz, pracował w [[Olsztyn|Olsztynie]], gdzie zaangażował się w pracę duszpasterską wśród robotników. Uczył również religii w szkole dla chłopców. W styczniu 1900 r. został promowany na doktora filozofii. W maju 1903 r. został profesorem nadzwyczajnym, a w grudniu 1907 r. zwyczajnym na Wydziale Filozofii Liceum „Hosianum” w Braniewie. Wykładał filozofię i pedagogikę.<br/>
 +
W latach 1914-1917 i 1926-1927 pełnił funkcję rektora Akademii w Braniewie. W roku akademickim 1922/23 zorganizował w Bonn Akademię św. Alberta Wielkiego, czyli Katolicki Instytut Filozoficzny. Był członkiem kilku towarzystw naukowych. Należał także do zarządu warmińskich wydawnictw prasowych. W grudniu 1923 r. Wydział Teologiczny Uniwersytetu w Bonn przyznał mu doktorat honoris causa. W listopadzie 1932 r. został mianowany kanonikiem katedralnym we Fromborku. Pełnił funkcję kaznodziei katedralnego i ekonoma kapitulnego. W kurii biskupiej zajmował się sprawami katechetycznymi i żeńskimi klasztorami. Był m.in. komisarzem do spraw katarzynek w Braniewie.<br/>
 
===Śmierć męczeńska===
 
===Śmierć męczeńska===
 +
Po wkroczeniu do Fromborka wojsk radzieckich, 9 lutego 1945 r. ks. Świtalski, zaniepokojony o los przebywającej w tym czasie w mieście swojej siostry Heleny, podjął próbę jej odnalezienia. Podczas poszukiwań, ks. Władysław został zatrzymany przez młodego radzieckiego żołnierza. Czerwonoarmista nakazał mu stanąć pod murem pobliskiej stodoły kanonii św. Stanisława. Następnie zapytał, co oznacza noszona koloratka. "To znak bycia Chrystusowym kapłanem" – usłyszał odpowiedź. Żołnierz, kiedy to usłyszał, bez wahania skierował w stronę ks. Świtalskiego pistolet i wystrzelił. Na chwilę przed śmiercią ks. Świtalski wziął do ręki różaniec i się modlił. Strzał okazał się śmiertelny.<br/>
 +
Świadkiem tego wydarzenia był Franz Birkhahn, który pomagał ks. Władysławowi w poszukiwaniach. Przeżył tylko dlatego, że żołnierzowi zaciął się pistolet. Mimo kilkukrotnych prób, nie odblokował broni i kazał Franzowi opuścić fromborskie wzgórze.<br/>
 +
Helenę, siostrę ks. Władysława, sowieci uwięzili i wywieźli za Ural, gdzie tego samego roku zmarła w nieznanych okolicznościach.<br>
  
 
== Bibliografia ==
 
== Bibliografia ==
[http://olsztyn.gosc.pl/ olsztyn gosc.pl] [15.11.2014]<br/>
+
[http://olsztyn.gosc.pl/ olsztyn.gosc.pl] [15.11.2014]<br/>
  
[[Kategoria: Osoba|Świtalski, Władysław]]
+
[[Kategoria: Osoba|Świtalski, Władysław]]  
[[Kategoria: Warmńscy męczennicy|Świtalski, Władysław]]
+
[[Kategoria: Duchowni rzymskokatoliccy|Świtalski, Władysław]]
[[Kategoria: Powiat bartoszycki|Świtalski, Władysław]]
+
[[Kategoria: Powiat braniewski|Świtalski, Władysław]]
[[Kategoria: Górowo Iławeckie|Świtalski, Władysław]]
+
[[Kategoria: Frombork (gmina miejsko-wiejska)|Świtalski, Władysław]]
[[Kategoria:1900-1945|Świtalski, Władysław]]
+
[[Kategoria: Warmińscy męczennicy|Świtalski, Władysław]]
 +
[[Kategoria: 1900-1945|Świtalski, Władysław]]

Wersja z 20:58, 26 sty 2015

ks. Władysław Świtalski

Ks. Władysław Świtalski
Ks. Władysław Świtalski
Data i miejsce urodzenia 27 czerwca 1875 r.
Kąkol
Data i miejsce śmierci 9 lutego 1945 r.
Frombork
Przyczyna śmierci śmierć męczeńska
Miejsce spoczynku Frombork

Ks. Władysław Świtalski (ur. 27 czerwca 1875 r., zm. 9 lutego 1945 r.) – włączony w poczet warmińskich męczenników, którzy zginęli śmiercią męczeńską podczas II wojny światowej.

Życiorys

Sylwetka

Urodził się 27 czerwca 1875 r. w Kąkolu koło Leszna. Jego ojciec, Marcin, był z wykształcenia matematykiem. Po osiedleniu się w Braniewie, w 1890 r., pracował jako nauczyciel matematyki i fizyki w gimnazjum, później jako lektor języka polskiego w liceum "Hosianum". W 1927 r. otrzymał profesurę Akademii Państwowej w Braniewie. Jego niezłomna postawa w obronie polskości – władze niemieckie nadały mu przydomek "zacięty Polak" – miała ogromne znaczenie w wychowaniu Władysława.
Władysław, po zdaniu egzaminu maturalnego, rozpoczął w 1897 r. studia teologiczne w Seminarium Duchownym w Braniewie. Wiedzę z zakresu filozofii pogłębiał również na uniwersytecie w Monachium. Święcenia kapłańskie otrzymał 1 września 1899 r.
Początkowo, jako wikariusz, pracował w Olsztynie, gdzie zaangażował się w pracę duszpasterską wśród robotników. Uczył również religii w szkole dla chłopców. W styczniu 1900 r. został promowany na doktora filozofii. W maju 1903 r. został profesorem nadzwyczajnym, a w grudniu 1907 r. zwyczajnym na Wydziale Filozofii Liceum „Hosianum” w Braniewie. Wykładał filozofię i pedagogikę.
W latach 1914-1917 i 1926-1927 pełnił funkcję rektora Akademii w Braniewie. W roku akademickim 1922/23 zorganizował w Bonn Akademię św. Alberta Wielkiego, czyli Katolicki Instytut Filozoficzny. Był członkiem kilku towarzystw naukowych. Należał także do zarządu warmińskich wydawnictw prasowych. W grudniu 1923 r. Wydział Teologiczny Uniwersytetu w Bonn przyznał mu doktorat honoris causa. W listopadzie 1932 r. został mianowany kanonikiem katedralnym we Fromborku. Pełnił funkcję kaznodziei katedralnego i ekonoma kapitulnego. W kurii biskupiej zajmował się sprawami katechetycznymi i żeńskimi klasztorami. Był m.in. komisarzem do spraw katarzynek w Braniewie.

Śmierć męczeńska

Po wkroczeniu do Fromborka wojsk radzieckich, 9 lutego 1945 r. ks. Świtalski, zaniepokojony o los przebywającej w tym czasie w mieście swojej siostry Heleny, podjął próbę jej odnalezienia. Podczas poszukiwań, ks. Władysław został zatrzymany przez młodego radzieckiego żołnierza. Czerwonoarmista nakazał mu stanąć pod murem pobliskiej stodoły kanonii św. Stanisława. Następnie zapytał, co oznacza noszona koloratka. "To znak bycia Chrystusowym kapłanem" – usłyszał odpowiedź. Żołnierz, kiedy to usłyszał, bez wahania skierował w stronę ks. Świtalskiego pistolet i wystrzelił. Na chwilę przed śmiercią ks. Świtalski wziął do ręki różaniec i się modlił. Strzał okazał się śmiertelny.
Świadkiem tego wydarzenia był Franz Birkhahn, który pomagał ks. Władysławowi w poszukiwaniach. Przeżył tylko dlatego, że żołnierzowi zaciął się pistolet. Mimo kilkukrotnych prób, nie odblokował broni i kazał Franzowi opuścić fromborskie wzgórze.
Helenę, siostrę ks. Władysława, sowieci uwięzili i wywieźli za Ural, gdzie tego samego roku zmarła w nieznanych okolicznościach.

Bibliografia

olsztyn.gosc.pl [15.11.2014]