Augamy

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Augamy

AugamyŹródło: www.mitglieder.ostpreussen.de
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat bartoszycki
Gmina Górowo Iławeckie
Liczba ludności (2010) 90[1]
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Augamy
Augamy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Augamy
Augamy
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }

Augamy (niem. Augam) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Górowo Iławeckie. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego. W latach 1946–1961 wieś wchodziła w skład powiatu górowskiego. Miejscowość w 2010 r. liczyła 90 mieszkańców (łącznie z Mątytami i Robitami). Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Bogdan Kuźniak[2].

Przedwojenna pocztówka z Augam.
Źródło: www.mitglieder.ostpreussen.de

Położenie

Wieś położona jest w północnej części województwa warmińsko-mazurskiego, na obszarze Wzniesień Górowskich, 39 km na północny zachód od Bartoszyc i 14,5 km na północny wschód od Górowa Iławeckiego, w pobliżu granicy z powiatem braniewskim oraz granicy państwowej z obwodem kaliningradzkim.

Wieś zachowała dawny układ wielodrożnicy.

Dzieje miejscowości

Wieś powstała w ramach kolonizacji północnych obszarów państwa zakonu krzyżackiego. Po raz pierwszy wzmiankowana jest w źródłach z 1414 r. jako wieś pruska (zwana wówczas Owgam). Wyludniła się całkowicie podczas wojny trzynastoletniej (1454–1466). Ponownie została zasiedlona dopiero po upływie ok. stu lat.

Po sekularyzacji państwa zakonnego Augamy należały do parafii ewangelickiej w Kandytach, której kościół służy obecnie katolickiej parafii Narodzenia Najświętszej Maryi Panny.

Szkoła w Augamach powstała w połowie XVIII w. W 1935 r. uczęszczało do niej 84 uczniów, a zatrudnionych było dwóch nauczycieli.

Po II wojnie światowej Augamy stały się siedzibą sołectwa. Przy wsi funkcjonowało Państwowe Gospodarstwo Rolne Robity. W 1978 r. funkcjonowały tu 22 indywidualne gospodarstwa rolne. Według spisu powszechnego z 1983 r. wieś składała się z 15 budynków mieszkalnych. W miejscowości działała świetlica.

Liczba mieszkańców:

  • 1857 – 234 osoby
  • 1933 – 292 osoby
  • 1939 – 282 osoby
  • 1983 – 139 osób

Zabytki

  • cmentarz ewangelicki położony na wschód od wsi
  • przykłady budownictwa z pierwszej ćwierci XX w.: remiza strażacka, domy nr 1, 2, 12, 13

Ciekawostki

W 1686 r. w Augamach uwięziono kobietę, którą uważano za czarownicę. Na torturach przeprowadzonych w Górowie zeznała ona, iż "miała pactum ze złym, że niezliczoną ilość razy w nienaturalny sposób spółkowała z nim, że dzięki niemu czyniła wiele szkody bydłu"[3]. Oskarżoną skazano na śmierć na stosie, lecz decyzją sądu przed spaleniem została ścięta.

Przypisy

  1. Łącznie: Augamy, Mątyty i Robity
  2. gorowoil-ug.bip-wm.pl [5.03.2014]
  3. Cyt. za: Bartoszyce. Z dziejów miasta i okolic, red. Andrzej Wakar, Olsztyn 1987, s. 203.

Bibliografia

Bartoszyce. Z dziejów miasta i okolic, red. Andrzej Wakar, Olsztyn 1987.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Warmia i Mazury. Przewodnik ilustrowany, red. Marcin Kuleszo, Barbara Wojczulanis, Olsztyn 2001.
Zmiana studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy Górowo Iławeckie, Górowo Iławeckie 2008 [05.03.2014]
Bank Danych Lokalnych GUS [05.03.2014]
verwaltungsgeschichte.de [05.03.2014]