Burdąg

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Burdąg

Burdąg. Fot. Albert Jankowski. Źródło: Commons Wikimedia [03.07.2014]
Burdąg.
Fot. Albert Jankowski. Źródło: Commons Wikimedia [03.07.2014]
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat szczycieński
Gmina Jedwabno
Liczba ludności (2010) 382
Strefa numeracyjna (+48) 89
Kod pocztowy 12-122
Tablice rejestracyjne NSZ
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Burdąg
Burdąg
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Burdąg
Burdąg
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }


Burdąg (niem. Burdungen) – wieś sołecka w Polsce położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Jedwabno. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. W 2010 roku wieś liczyła 382 mieszkańców. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Magdalena Gąsiorowska[1].

Jezioro Burdąg.
Fot. Albert Jankowski. Źródło: Commons Wikimedia [03.07.2014]
Jezioro Małszewskie.
Źródło: www.archeo-burdag.pl [17.09.2013]
Grób popielnicowy.
Źródło: www.archeo-burdag.pl [17.09.2013]

Położenie

Wieś położona jest na Pojezierzu Mazurskim, w południowej części województwa warmińsko–mazurskiego, między jeziorami Małszewskim i Burdąg (Burdądzkie), 20 km na zachód od Szczytna i 5 km od Jedwabna, 4 km na północ od drogi krajowej nr 58.

Dzieje miejscowości

Okolice te przed przybyciem Krzyżaków zamieszkiwało plemię Galindów. Nazwa wsi pochodzi od pruskiej nazwy jeziora Burdąg – Burgelin. Wieś założono w 1383 roku na prawie chełmińskim na 10 łanach. Kolejne nadania (m.in. z 1397, 1450 i 1477 roku) znacznie powiększyły areał osady. Od 1536 roku działała tu karczma. W drugiej połowie XVI wieku Burdąg był już jedną z większych i najlepiej zorganizowanych wsi w okolicy, w 1579 roku obejmował 80 łanów. W 1782 roku miejscowość składała się z 51 gospodarstw. W 1818 roku Burdąg był zamieszkany przez 350 osób. W Burdągu istniał silny ośrodek obrony polskości (po 1820 r.), zaś w okresie międzywojnia działało koło Związku Towarzystw Młodzieży w Prusach Wschodnich. W 1939 roku Burdąg liczył 589 mieszkańców. W wyniku działań wojennych podczas II wojny światowej Burdąg został zniszczony w 10%. W latach powojennych założono tu jednostkę Ochotniczej Straży Pożarnej, która w dalszym ciągu funkcjonuje. W roku 1954 miejscowość zamieszkiwało 347 osób. Działała tu również szkoła podstawowa, ale została zlikwidowana w połowie lat 90. Dużą rolę w życiu mieszkańców wsi odgrywa turystyka; znajduje się tu wiele domków letniskowych. Według danych z 2010 roku Burdąg jest drugą pod względem liczby ludności miejscowością w gminie Jedwabno.

Ludzie związani z miejscowością

  • Wilhelm Małaszewski (ur.1879) – urodzony w Burdągu, aktywny działacz plebiscytowy, opowiadający się za przyłączeniem do Polski

Zabytki

  • dawny cmentarz ewangelicki
  • kilka zabytkowych drewnianych chałup
  • budynek szkoły z początku XX wieku
  • cmentarzysko ciałopalne z VI–VII wieku; stanowisko odkryte w roku 1881 (69 grobów); w roku 2011 ponownie "odkryte" przez dr Mirosława Rudnickiego

Bibliografia

Achremczyk Stanisław, Historia Warmii i Mazur, t. 2, Olsztyn 2011.
Ambroziak Sławomir, Dzieje parafii, kościołów i życia religijnego gminy Jedwabno (Jedwabno, Małga, Nowy Dwór), Rocznik Mazurski, t. 5, 2001, ss. 3-30.
Ambroziak Sławomir, Historia gminy Jedwabno[w:] Strona Gminy Jedwabno /historia [22.08.2013]
Ambroziak Sławomir, Z dziejów gminy Jedwabno, Rocznik Mazurski, t. 10, 2006, ss. 7-15.
Liżewska Iwona, Knercer Wiktor, Przewodnik po historii i zabytkach ziemi szczycieńskiej, Olsztyn 1998.
Szczytno. Z dziejów miasta i powiatu, red. Jan Jałoszyński i in., Olsztyn 1962.
Strona Archeologiczna [17.09.2013]
Bank Danych Lokalnych GUS [18.08.2013]
Wojewódzka Ewidencja Zabytków [18.08.2013]
Strona Gminy Jedwabno [10.09.2013]
Wikipedia [03.07.2014]

Przypisy