Fritz Lipmann

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Fritz Albert Lipmann

Data i miejsce urodzenia 12 czerwca 1899 roku
Królewiec
Data i miejsce śmierci 24 lipca 1986 roku
Poughkeepsie (USA)
Zawód lekarz, farmakolog, biochemik
Odznaczenia
nagroda Nobla

Fritz Albert Lipmann (ur. 12 czerwca 1899 roku w Królewcu, zm. 24 lipca 1986 roku w Poughkeepsie (USA) ) – lekarz, farmakolog, biochemik. Laureat nagrody Nobla.

Życiorys

Pochodził z rodziny królewieckiego prawnika. Należy do najmłodszych laureatów nagrody Nobla wywodzących się z Prus Wschodnich.

Szkoła i wykształcenie

W 1917 roku ukończył Collegium Fridericianum i podjął studia medyczne na Albertynie. Następnie kontynuował studia na uniwersytetach w Monachium i Berlinie. W Amsterdamie studiował farmakologię, a biochemię w Królewcu.

Praca

W latach 1927–1932 pracował jako asystent w Instytucie Fizyki Jądrowej im. Cesarza Wilhelma w Berlinie-Dahlem. W 1933 roku wyjechał z Niemiec i przez krótki czas pracował w Carlsborg Institut w Kopenhadze. Następnie emigrował do Stanów Zjednoczonych.

W Nowym Jorku do 1941 roku był pracownikiem badawczym Cornel Medical College. Już w 1949 roku kierował katedrą na uniwersytecie Rockefellera w Nowym Jorku.

Był członkiem wielu międzynarodowych towarzystw naukowych. Napisał blisko 500 rozpraw i artykułów naukowych, wydał książkę Wanderungen eines Biochemikers [Wędrówki biochemika]. Lipmann wyjaśniał mechanizmy przemian energii w biochemicznej reakcji glikogenolizy, czyli zawartości cukru w tkankach zwierzęcych, zwłaszcza w mięśniach i wątrobie. Prowadził badania nad fermentacją masłową, m.in. stwierdził, że powstający podczas fermentacji kwas pirogronowy ulega przemianie w fosforan acetylu. Zbadał koenzym A, którego obecność jest niezbędna do sprawczego działania pewnych enzymów. Odkrył, że w jego skład wchodzi kwas pantotenowy.

Bibliografia

Jan Chłosta, Więksi i najwięksi twórcy kultury niemieckiej z Prus Wschodnich, Olsztyn 1999.