Kapliczki w Stoczku Klasztornym

Z Encyklopedia Warmii i Mazur

Kapliczki w Stoczku Klasztornym – kapliczki w Stoczku Klasztornym, datowane na połowę XVIII w., powiat lidzbarski, gmina Kiwity.

Położenie

Kapliczki znajdują się w miejscach granicznych wsi Stoczek Klasztorny.

Opis

W Stoczku Klasztornym, około połowy XVIII w., wzniesiono cztery kapliczki, które usytuowano przy czterech drogach prowadzących w cztery strony świata. Są one przykładem przeniesienia rozwiązań z wielkiej architektury barokowej na małą architekturę sakralną.

Kapliczki charakteryzują się ładną i starannie opracowaną architekturą. Tym samym nawiązują do najlepszych wzorców stylowych tego okresu. Wyjątek stanowi kapliczka przy drodze do Kiersnowa. Pozostałe założono na rzucie półelipsy. W przekroju pionowym, od czoła, pilastry z impostami dźwigające trójkątny szczyt. Powstałe bogactwo linii pionowych elewacji służyło uzyskaniu efektu światłocienia. We wnękach kapliczek umieszczono, wykonane przez Krzysztofa Perwangera z Tolkmicka, naturalnej wielkości drewniane rzeźby. Powstała m.in. Immaculata z 1742 r. do kapliczki przy drodze do Stoczka, Madonna z Dzieciątkiem z 1749 r. do kapliczki przy drodze do Klejdyt, św. Franciszek z 1752 r. do kapliczki we wsi oraz św. Antoni z Padwy z 1761 r. dla kapliczki przy drodze do Kiersnowa. W źródłach wspomina się także o rzeźbionej Grupie Nawiedzenia z 1747 r., która znajdowała się w drugiej kapliczce przy drodze prowadzącej do Klejdyt. Współcześnie wnęki kapliczek, celem zabezpieczenia figur przed próbą kradzieży, wyposażono wtórnie w okratowanie.

Bibliografia

Boenigk Andrzej, Kloster Springborn des Ermlands Friedenstempel, „Zeitschrift für die Geschichte und Alterumskunde Ermlands”, Bd. 20, 1917.
Kuprjaniuk Stanisław, Mała architektura sakralna na Warmii do 1945 roku ze szczególnym uwzględnieniem kapliczek, w druku.
Kuprjaniuk Stanisław, Liżewska Iwona, Warmińskie kapliczki, Olsztyn 2012.
Marquardt Aloys, Der tolkemiter Bildhauer Christoph Pervanger, „Zeitschrift für die Geschichte und Alterumskunde Ermlands”, Bd. 22, 1926.
Rzempołuch Andrzej, Krzysztof Pervanger (1708-1764). Działalność artystyczna na Warmii i w Prusach Królewskich, „Rocznik Olsztyński”, t. 17, 1997.
Rzempołuch Andrzej, Powrót figury, „Spotkania z zabytkami”, 2008, nr 4.
Ulbrich Anton, Geschichte der Bildhauerkunst in Ostpreußen vom Ausgang des 16. bis in die 2. Hälfte des 19. Jahrhunderts, Bd. 1-2, Königsberg i. Pr. 1926-29.
Sarwa Konrad, Kult Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Warmińskim do 1920 r., „Studia Warmińskie”, t. 21, 1984.

Galeria zdjęć

Linki zewnętrzne

Kapliczki Warmii [22.12.2013]