Wilkasy (gmina Wieliczki)

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Wilkasy

Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat olecki
Gmina Wieliczki
Liczba ludności (2010) 201
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Wilkasy
Wilkasy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Wilkasy
Wilkasy
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }


Wilkasy (niem. Willkassen) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie oleckim, w gminie Wieliczki. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa suwalskiego. W latach 1999–2001 wieś wchodziła w skład powiatu olecko–gołdapskiego. W 2010 roku liczyła 201 mieszkańców. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Cezary Przekop[1].

Położenie

Wieś położona jest w północno–wschodniej części województwa warmińsko–mazurskiego, na Pojezierzu Ełckim, 11 km na południowy wschód od Olecka i 4 km na wschód od Wieliczek, na północ od drogi wojewódzkiej nr 655; przebiega przez nią linia kolejowa Olecko - Suwałki (obecnie nieczynna). W pobliżu wsi płynie strumień Wilkaska Struga, dopływ jeziora Małego Oleckiego.

Dzieje miejscowości

Wieś powstała w ramach kolonizacji północno–wschodnich terenów państwa Zakonu Krzyżackiego. W 1508 roku komtur Szymon von Drahe sprzedał niejakim Pawłowi, Jerzemu i Janowi 15 łanów na prawie magdeburskim z obowiązkiem wystawienia jednej służby zbrojnej. W pierwszej połowie XVI wieku wieś powiększyła się o 7,5 łana, zaś w początkach XVII wieku znów o ponad 6 łanów i łącznie obejmowała prawie 29 łanów. W XVIII wieku wieś dzierżawili lub posiadali Wierzbiccy, polska rodzina szlachecka, ale pod koniec tego stulecia mieszkali w niej wolni chłopi. Wilkasy należały do parafii ewangelickiej w Wieliczkach.

Szkoła we wsi została założona pod koniec XVIII wieku. W 1935 roku zatrudniony w niej był jeden nauczyciel i jedna nauczycielka, a w ośmiu klasach uczęszczało do niej ogółem 68 uczniów. Po II wojnie światowej szkołę uruchomiono ponownie już latem 1945 roku jako jedną z pierwszych szkół w powiecie oleckim.


Liczba mieszkańców w poszczególnych latach:

  • 1857 r. - 362 osoby
  • 1933 r. - 420 osób
  • 1939 r. - 409 osób

Religia

Wieś znajduje się na terenie parafii rzymskokatolickiej w Wieliczkach.

Zabytki

Ludzie związani z miejscowością

  • Janina Maciukiewicz (ur. 1923) – nauczycielka, autorka pamiętników, działaczka społeczna

Bibliografia

Białuński Grzegorz, Kolonizacja "Wielkiej Puszczy" (do 1568 roku) - starostwa piskie, ełckie, straduńskie, zelkowskie i węgoborskie (węgorzewskie), Olsztyn 2002. Olecko. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1974. Orłowicz Mieczysław, Ilustrowany przewodnik po Mazurach Pruskich i Warmii, Na nowo podali do druku Grzegorz Jasiński, Andrzej Rzempołuch, Robert Traba, Olsztyn 1991. Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857. Bank Danych Lokalnych GUS [12.11.2013] Vervaltugsgeschichte [12.11.2013]

Przypisy