Polska Wieś: Różnice pomiędzy wersjami

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
[wersja zweryfikowana][wersja zweryfikowana]
Linia 30: Linia 30:
 
  |www                  =
 
  |www                  =
 
}}
 
}}
<big>'''Polska Wieś'''</big> (niem. Polschendorf, Stagenwalde)– wieś sołecka w Polsce w [[województwo warmińsko - mazurskie| województwie warmińsko-mazurskim]], w [[powiat mrągowski| powiecie mrągowskim]], w [[gmina Mrągowo| gminie Mrągowo]]. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie przynależała do [[województwo olsztyńskie |województwa olsztyńskiego]].
+
<big>'''Polska Wieś'''</big> (niem. Polschendorf, Stagenwalde)– [[wieś sołecka]] w Polsce w [[województwo warmińsko-mazurskie| województwie warmińsko-mazurskim]], w [[powiat mrągowski| powiecie mrągowskim]], w [[Mrągowo (gmina wiejska)| gminie Mrągowo]]. W latach 1975-1998 miejscowość [[Podział administracyjny |administracyjnie]] przynależała do [[województwo olsztyńskie |województwa olsztyńskiego]].
  
 
<br/>
 
<br/>
  
 
=== Charakterystyka fizjograficzna ===
 
=== Charakterystyka fizjograficzna ===
Wieś znajduje się na terenie [[Polska Dolina |Polskiej Doliny]]. Nieopodal wsi roztacza się wąwóz z bogatą roślinnością.Miejscowość położona jest na terenie fizjograficznym charakterystycznym dla [[powiat mrągowski| powiatu mrągowskiego]], który znajduje się w obrębie dwóch regionów: cześć zachodnia do linii [[Lipowo]] - [[Kosewo]] - [[Baranowo (gmina Mikołajki)|Baranowo]] - [[Cudnochy]] to obszar wyniesień [[Pojezierze Mrągowskie |Pojezierza Mrągowskiego]]; część wschodnia to [[Kraina Wielkich Jezior Mazurskich]], stanowiąca rozległe obniżenie w pasie pojezierzy Polski Północno-Wschodniej. Ukształtowanie terenu jest typowe dla obszarów polodowcowych. Występuje tutaj także skupienie dużych, naturalnych zbiorników wodnych (14% powierzchni) oraz rozległe, zwarte kompleksy leśne (31% powierzchni).  
+
Wieś znajduje się na terenie [[Polska Dolina |Polskiej Doliny]]. Nieopodal wsi roztacza się wąwóz z bogatą roślinnością.Miejscowość położona jest na terenie fizjograficznym charakterystycznym dla [[Powiat mrągowski| powiatu mrągowskiego]], który znajduje się w obrębie dwóch regionów: cześć zachodnia do linii [[Lipowo]] - [[Kosewo]] - [[Baranowo (gmina Mikołajki)|Baranowo]] - [[Cudnochy]] to obszar wyniesień [[Pojezierze Mrągowskie |Pojezierza Mrągowskiego]]; część wschodnia to [[Kraina Wielkich Jezior Mazurskich]], stanowiąca rozległe obniżenie w pasie pojezierzy Polski Północno-Wschodniej. Ukształtowanie terenu jest typowe dla obszarów polodowcowych. Występuje tutaj także skupienie dużych, naturalnych zbiorników wodnych (14% powierzchni) oraz rozległe, zwarte kompleksy leśne (31% powierzchni).  
 
<br/>
 
<br/>
  
 
=== Dzieje miejscowości ===
 
=== Dzieje miejscowości ===
Wieś została lokowana na [[prawo chełmińskie| prawie chełmińskim]] na 40 łanach z 15 – letnim okresem wolnizny. W 1386 r. ziemię na złożenie miejscowości przekazał komtur [[Bałga |Bałgi]] Fryderyk von Egloffstein, zasadźcy nazwanemu Nitsche Senghir (czyli Senfir). Wieś miała nazywać się „Stangiswalt” (czyli Stangenwald). Obszar pod Polską Wieś wymagał karczunku. Świadczy o tym ostatni człon nazwy miejscowości wald – las. Sołtys otrzymał 4 łany wolne od czynszu oraz zachętę do założenia karczmy, z której świadczyłby 1/3 czynszu. Nazwa Polska Wieś upowszechniła się w 1450 r. Pierwotna została odrzucona przez osadników, którzy najprawdopodobniej pochodzili z Polski. Mieszkańcy zajmowali się bartnictwem i podlegali przywilejowi z 1482 r. wydanemu przez prokuratora szestneńskiego Ottona von Drauschwitz, który mówił, że mogli korzystać z lasów zakonu a wobec zamku w [[Szestno |Szestnie]] świadczyli 3 rączki miodu, stałą opłatę za beczkę miodu – 2, 5 grzywny. Wosk natomiast mogli zatrzymać dla siebie. W XVI w. sołtysem był Polak Jan Koszotowski. W 1739r. zbudowano tutaj szkołę. W I poł. XIX w. nauczał dzieci po polski [[Andrzej Samek]]. W XIX w. liczba mieszkańców i gospodarstw znacznie wzrosła. Jedną z przyczyn takiego procesu była separacja gruntów. Zabudowa wsi ukształtowała się wówczas w formie ulicówki. W 1785 r. było tu 25 dymów, w 1815 r. – 31, w 1838 r. – 20 . W 1815 r. we wsi mieszkało 207 osób, w 1838 r. – 265 a w 1939 r. – 405. W 1939 r. istniało tutaj 97 gospodarstw domowych  tym 49 rolniczych. W okresie II wojny światowej istniało tutaj stanowisko dowodzenia baterii armat wspierających kompanię piechoty Wehrmachtu.  
+
Wieś została lokowana na [[prawo chełmińskie| prawie chełmińskim]] na 40 łanach z 15 – letnim okresem wolnizny. W 1386 r. ziemię na złożenie miejscowości przekazał komtur [[Bałga |Bałgi]] [[Fryderyk von Egloffstein]], zasadźcy nazwanemu Nitsche Senghir (czyli Senfir). Wieś miała nazywać się „Stangiswalt” (czyli Stangenwald). Obszar pod Polską Wieś wymagał karczunku. Świadczy o tym ostatni człon nazwy miejscowości wald – las. Sołtys otrzymał 4 łany wolne od czynszu oraz zachętę do założenia karczmy, z której świadczyłby 1/3 czynszu. Nazwa Polska Wieś upowszechniła się w 1450 r. Pierwotna została odrzucona przez osadników, którzy najprawdopodobniej pochodzili z Polski. Mieszkańcy zajmowali się bartnictwem i podlegali przywilejowi z 1482 r. wydanemu przez prokuratora szestneńskiego Ottona von Drauschwitz, który mówił, że mogli korzystać z lasów zakonu a wobec zamku w [[Szestno |Szestnie]] świadczyli 3 rączki miodu, stałą opłatę za beczkę miodu – 2, 5 grzywny. Wosk natomiast mogli zatrzymać dla siebie. W XVI w. sołtysem był Polak Jan Koszotowski. W 1739r. zbudowano tutaj szkołę. W I poł. XIX w. nauczał dzieci po polski [[Andrzej Samek]]. W XIX w. liczba mieszkańców i gospodarstw znacznie wzrosła. Jedną z przyczyn takiego procesu była separacja gruntów. Zabudowa wsi ukształtowała się wówczas w formie ulicówki. W 1785 r. było tu 25 dymów, w 1815 r. – 31, w 1838 r. – 20 . W 1815 r. we wsi mieszkało 207 osób, w 1838 r. – 265 a w 1939 r. – 405. W 1939 r. istniało tutaj 97 gospodarstw domowych  tym 49 rolniczych. W okresie II wojny światowej istniało tutaj stanowisko dowodzenia baterii armat wspierających kompanię piechoty Wehrmachtu.  
  
 
<br/>
 
<br/>
  
 
===Gospodarka===
 
===Gospodarka===
 
 
W 1815 r. założono na terenie Polskie Wsi majątek Lasowiec (Sternwalde), który związany był z gospodarką leśną. Po wojnie został przekształcony w państwowe gospodarstwo rolne. W I poł. XX w. na obszarze Polskiej Wsi częściowo eksploatowano złoża żwiru.  
 
W 1815 r. założono na terenie Polskie Wsi majątek Lasowiec (Sternwalde), który związany był z gospodarką leśną. Po wojnie został przekształcony w państwowe gospodarstwo rolne. W I poł. XX w. na obszarze Polskiej Wsi częściowo eksploatowano złoża żwiru.  
  
Linia 50: Linia 49:
  
 
=== Ludzie związani z miejscowością: ===
 
=== Ludzie związani z miejscowością: ===
 
 
Na kartach historii wsi zapisał się komtur [[Bałga |Bałgi]] [[Fryderyk von Egloffstein]].  
 
Na kartach historii wsi zapisał się komtur [[Bałga |Bałgi]] [[Fryderyk von Egloffstein]].  
  
 
<br/>
 
<br/>
 
  
 
=== Zabytki: ===
 
=== Zabytki: ===
 
We wsi ostał się cmentarz ewangelicki wpisany do rejestru zabytków.  
 
We wsi ostał się cmentarz ewangelicki wpisany do rejestru zabytków.  
 
  
 
<br/>
 
<br/>
Linia 73: Linia 69:
 
www.mragowo.wm.pl
 
www.mragowo.wm.pl
 
<br/>
 
<br/>
[[Kategoria: Miejscowość]][[Kategoria:Powiat mrągowski]][[Kategoria:Gmina Mrągowo]][[Kategoria:Wieś sołecka]]
+
 
[[Użytkownik:Kinlis|Kinlis]] ([[Dyskusja użytkownika:Kinlis|dyskusja]]) 11:52, 21 wrz 2013 (CEST)
+
[[Kategoria: Powiat mrągowski]]
 +
[[Kategoria: Mrągowo (gmina wiejska)]]
 +
[[Kategoria: Wsie sołeckie]]
 +
[[Kategoria: 1301-1400]]

Wersja z 09:24, 18 sie 2014

Polska Wieś

Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko - mazurskie
Powiat mrągowski
Gmina Mrągowo
Sołectwo Polska Wieś
Liczba ludności (Pole-obowiązkowe) Pole-obowiązkowe
Strefa numeracyjna (+48) 89
Tablice rejestracyjne NMR
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Polska Wieś
Polska Wieś
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Polska Wieś
Polska Wieś
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }

Polska Wieś (niem. Polschendorf, Stagenwalde)– wieś sołecka w Polsce w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie mrągowskim, w gminie Mrągowo. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie przynależała do województwa olsztyńskiego.


Charakterystyka fizjograficzna

Wieś znajduje się na terenie Polskiej Doliny. Nieopodal wsi roztacza się wąwóz z bogatą roślinnością.Miejscowość położona jest na terenie fizjograficznym charakterystycznym dla powiatu mrągowskiego, który znajduje się w obrębie dwóch regionów: cześć zachodnia do linii Lipowo - Kosewo - Baranowo - Cudnochy to obszar wyniesień Pojezierza Mrągowskiego; część wschodnia to Kraina Wielkich Jezior Mazurskich, stanowiąca rozległe obniżenie w pasie pojezierzy Polski Północno-Wschodniej. Ukształtowanie terenu jest typowe dla obszarów polodowcowych. Występuje tutaj także skupienie dużych, naturalnych zbiorników wodnych (14% powierzchni) oraz rozległe, zwarte kompleksy leśne (31% powierzchni).

Dzieje miejscowości

Wieś została lokowana na prawie chełmińskim na 40 łanach z 15 – letnim okresem wolnizny. W 1386 r. ziemię na złożenie miejscowości przekazał komtur Bałgi Fryderyk von Egloffstein, zasadźcy nazwanemu Nitsche Senghir (czyli Senfir). Wieś miała nazywać się „Stangiswalt” (czyli Stangenwald). Obszar pod Polską Wieś wymagał karczunku. Świadczy o tym ostatni człon nazwy miejscowości wald – las. Sołtys otrzymał 4 łany wolne od czynszu oraz zachętę do założenia karczmy, z której świadczyłby 1/3 czynszu. Nazwa Polska Wieś upowszechniła się w 1450 r. Pierwotna została odrzucona przez osadników, którzy najprawdopodobniej pochodzili z Polski. Mieszkańcy zajmowali się bartnictwem i podlegali przywilejowi z 1482 r. wydanemu przez prokuratora szestneńskiego Ottona von Drauschwitz, który mówił, że mogli korzystać z lasów zakonu a wobec zamku w Szestnie świadczyli 3 rączki miodu, stałą opłatę za beczkę miodu – 2, 5 grzywny. Wosk natomiast mogli zatrzymać dla siebie. W XVI w. sołtysem był Polak Jan Koszotowski. W 1739r. zbudowano tutaj szkołę. W I poł. XIX w. nauczał dzieci po polski Andrzej Samek. W XIX w. liczba mieszkańców i gospodarstw znacznie wzrosła. Jedną z przyczyn takiego procesu była separacja gruntów. Zabudowa wsi ukształtowała się wówczas w formie ulicówki. W 1785 r. było tu 25 dymów, w 1815 r. – 31, w 1838 r. – 20 . W 1815 r. we wsi mieszkało 207 osób, w 1838 r. – 265 a w 1939 r. – 405. W 1939 r. istniało tutaj 97 gospodarstw domowych tym 49 rolniczych. W okresie II wojny światowej istniało tutaj stanowisko dowodzenia baterii armat wspierających kompanię piechoty Wehrmachtu.


Gospodarka

W 1815 r. założono na terenie Polskie Wsi majątek Lasowiec (Sternwalde), który związany był z gospodarką leśną. Po wojnie został przekształcony w państwowe gospodarstwo rolne. W I poł. XX w. na obszarze Polskiej Wsi częściowo eksploatowano złoża żwiru.


Ludzie związani z miejscowością:

Na kartach historii wsi zapisał się komtur Bałgi Fryderyk von Egloffstein.


Zabytki:

We wsi ostał się cmentarz ewangelicki wpisany do rejestru zabytków.


Bibliografia:

Mrągowo. Z dziejów miasta i okolic, pod red. Andrzeja Wakara, Olsztyn 1975, 487 ss.

http://www.it.mragowo.pl/media/art/707/file/historia.pdf, 12.09.2013.

Zobacz też

www.mragowo.wm.pl