Żelazki

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Żelazki

Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat ełcki
Gmina Prostki
Liczba ludności (2010) 34
Strefa numeracyjna (+48) 87
Kod pocztowy 19-335
Tablice rejestracyjne NEL
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Żelazki
Żelazki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Żelazki
Żelazki
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }


Żelazki (niem. Zielasken, od 1926 r. Schelasken) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Prostki. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego. W 2010 r. liczyła 34 mieszkańców. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Wacława Klimaszewska[1].

Położenie

Wieś położona jest w południowej części Pojezierza Ełckiego, w dorzeczu rzeki Ełk, około 10 km na południowy wschód od Ełku.

Dzieje miejscowości

Wieś powstała w ramach kolonizacji południowych i wschodnich obszarów państwa Zakonu Krzyżackiego. Brak jest dokładnych informacji na temat daty jej założenia. W przywileju wystawionym przez księcia Albrechta Hohenzollerna w 1553 roku znajduje się zapis, iż wolni z Żelazek zakupili swoje dobra od jego poprzednika, a zatem wieś powstać musiała przed 1510 rokiem. W 1553 roku tutejsi wolni otrzymali 20 łanów na prawie magdeburskim i zostali zobowiązani do wystawienia jednej służby wojskowej. Z czasem dobra w Żelazkach nieco się powiększyły i w XVII wieku obejmowały 22 łany. Na początku XVI wieku wieś występowała jako Selasken, później Szelasscken, ale stosunkowo wcześnie utrwaliła się forma Zielasken. Wieś należała do parafii ewangelickiej w Ostrykole, która powstała w 1538 roku.

Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa.


Liczba mieszkańców w poszczególnych latach:

  • 1857 r. - 114 osób
  • 1933 r. - 134 osoby
  • 1939 r. - 101 osób
  • 1988 r. - 28 osób

Bibliografia

Białuński Grzegorz, Kolonizacja „Wielkiej Puszczy” (do 1568 roku) – starostwa piskie, ełckie, straduńskie, zelkowskie i węgoborskie (węgorzewskie), Olsztyn 2002.
Kawecki Jan, Roman Bolesław, Ełk. Z dziejów miasta i powiatu, Olsztyn 1970.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Deutsche Verwaltungsgeschichte [05.09.2013]
Bank Danych Lokalnych GUS [05.09.2013]

Przypisy