Juliusz Malewski

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Juliusz Malewski

Juliusz Malewski, źródło: archiwum Sejmu [12.08.2014]Juliusz Malewski, źródło: archiwum Sejmu [12.08.2014]
Data i miejsce urodzenia 29 marca 1899 r., Woryty
Wiceprzewodniczący Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie
Okres urzędowania 1950–1952
Przewodniczący Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie
Okres urzędowania 1952–1956
Poseł na Sejm PRL
Okres sprawowania mandatu 1952–1956 I kadencja
Okres sprawowania mandatu 1961–1965 III kadencja
Okres sprawowania mandatu 1965–1969 IV kadencja
Okres sprawowania mandatu 1969–1972 V kadencja
Odznaczenia
Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
Order Budowniczych Polski Ludowej
Order Sztandaru Pracy I klasy
Złoty Krzyż Zasługi

Juliusz Malewski (ur. 29 marca 1899 r. w Worytach, zm. 29 grudnia 1981 r. w Olsztynie) – działacz narodowy, społeczny i polityczny, przewodniczący Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie, poseł na Sejm PRL I, III, IV i V kadencji.

Juliusz Malewski (z płaszczem na ręce). Źródło: www.zosprp.olsztyn.pl [12.08.2014]

Życiorys

Posiadał wykształcenie średnie. Uczęszczał do gimnazjum w Oświęcimiu. W maju 1917 r. został powołany do niemieckiej służby wojskowej i wysłany na front zachodni I wojny światowej w Belgii. Do domu w Worytach powrócił w listopadzie 1918 r. Brał udział w pracach plebiscytowych. Od 1920 r. był członkiem Związku Polaków w Prusach Wschodnich oraz organizatorem bankowości i spółdzielczości na Warmii.

W 1922 r. ukończył Szkołę Handlową w Poznaniu. W tym samym roku podjął pracę jako dyrektor Banku Ludowego w Olsztynie. W latach 1925–1939 był członkiem Rady Nadzorczej Spółdzielni Rolniczo-Handlowej "Rolnik" w Olsztynie oraz członkiem Rady Nadzorczej Banku Słowiańskiego w Berlinie, który przyczynił się do stworzenia podstaw ekonomicznych dla ruchu polskiego i wzmocnienia ludności polskiej dręczonej i prześladowanej przez niemieckie organizacje bankowo-ekonomiczne. W okresie od 1932 do 1939 r. był członkiem Rady Naczelnej Związku Polskich Towarzystw Szkolnych w Niemczech. W 1939 r. za działalność propolską uwięziono go w obozie koncentracyjnym Sachsenhausen, a później, po kilku miesiącach, w Dachau koło Monachium. Po wyzwoleniu we wrześniu 1945 r. wrócił do Olsztyna. Brał czynny udział w życiu społeczno-politycznym Olsztyna i województwa olsztyńskiego. Ponownie objął stanowisko dyrektora Banku Ludowego. Został również wicedyrektorem Banku Rolnego. Należał do Polskiej Partii Socjalistycznej, a następnie do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej.

W 1950 r. został zastępcą, a następnie przewodniczącym Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie (funkcja ta odpowiadała stanowisku wojewody po likwidacji urzędów wojewodów w 1950 r.), zastępując na tym stanowisku Mieczysława Moczara. Następnie w 1956 r. zrezygnował ze stanowiska i z czynnej działalności ze względu na stan zdrowia. Jego następcą został Zbigniew Januszko.

W 1958 r. powrócił do czynnego życia politycznego i społecznego. Sprawował szereg funkcji. Był czterokrotnie wybierany na posła na Sejm PRL, przewodniczącym Rady Okręgowej w Olsztynie i przewodniczącym Centralnej Komisji Rewizyjnej w Warszawie. Zaangażował się w działalność Ochotniczych Straży Pożarnych, m.in. pełnił funkcję wiceprezesa Zarządu Głównego OSP. Opracował dzieje banków ludowych i społeczności polskiej w Niemczech.

Zmarł 29 grudnia 1981 roku w Olsztynie, dwa tygodnie po ogłoszeniu stanu wojennego, mając 82 lata.

Szkoła i wykształcenie

  • Gimnazjum w Oświęcimiu
  • Szkoła handlowa w Poznaniu

Praca

  • Związek Spółek Zarobkowych w Poznaniu (1922–1922)
  • Bank Ludowy w Olsztynie – dyrektor (1922–1939, 1945–1949)
  • Bank Ludowy w Olsztynie – zastępca dyrektora (1949–1950)
  • Bank Rolny – zastępca dyrektora (1949)
  • Przewodniczący Wojewódzkiej Rady Narodowej w Olsztynie (1952–1956)
  • poseł na Sejm PRL (1952–1956, 1961–1972)

Działalność polityczna

  • Towarzystwo Ludowe, Związek Młodzieży Polskiej (1919–1921)
  • członek Związku Polaków w Prusach Wschodnich
  • członek Rady Naczelnej Związku Polaków w Niemczech (1922–1939)
  • członek Zarządu Polskiego Związku Zachodniego (Ligi Morskiej) (1945)
  • Towarzystwo Przyjaźni Polsko-Radzieckiej (1947)
  • Liga Przyjaciół Żołnierza (1950)
  • Polskie Towarzystwo Krajoznawcze (1950)
  • Polska Partia Socjalistyczna (1946–1948)
  • Polska Zjednoczona Partia Robotnicza (od 1948)
    • członek plenum Komitetu Wojewódzkiego PZPR w Olsztynie (1959–1981)
  • Wojewódzki Komitet Frontu Jedności Narodu w Olsztynie – przewodniczący

Odznaczenia i wyróżnienia

  • Złota Odznaka za 25 lat pracy spółdzielczej (1947)
  • Złoty Krzyż Zasługi (1950)
  • Order Budowniczych Polski Ludowej (1965)
  • Order Sztandaru Pracy I klasy
  • Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski
  • Złota Odznaka "Zasłużonym dla Warmii i Mazur"

Bibliografia

Achremczyk Stanisław, Olsztyn 1353–2003, red. S. Achremczyk, W. Ogrodziński, Olsztyn 2003
pl.wikipedia.org, Juliusz Malewski [11.08.2014]
ZOSP RP Olsztyn, Wspomnienie Prezesów Zarządu Wojewódzkiego Ochotniczych Straży Pożarnych RP [11.08.2014]
Archiwum Warmińsko-Mazurskiego Urzędu Wojewódzkiego w Olsztynie