Kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Przezmarku

Z Encyklopedia Warmii i Mazur

Kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Przezmarku – kościół rzymskokatolicki datowany na 1354 r., powiat elbląski, gmina Elbląg.

Położenie

Przezmark – wieś w gminie Elbląg.

Opis

Gotycki kościół z 1345 r. pw. Podwyższenia Krzyża Świętego znajduje się w centrum wsi, na niewielkim wzniesieniu. Jest jedną z najstarszych budowli sakralnych Wzniesień Elbląskich. Jego obecny wygląd jest wynikiem odbudowy dokonanej po pożarze w 1573 r. To budowla gotycka na wysokiej podmurówce z polnego kamienia z interesującą attyką na południowej kruchcie i trójbocznie zamkniętym prezbiterium. Wewnątrz zabytkowe elementy wnętrza, m. in. barokowy ołtarz ufundowany w 1718 r., ambona z pierwszej połowy XVIII w., ława z herbem miasta należąca niegdyś do rajców elbląskich, obrazy z 1844 r. przedstawiające ukrzyżowanie, wniebowstąpienie i ostatnią wieczerzę oraz granitowa kropielnica. Ciekawym elementem wnętrza jest także drewniana wewnętrzna empora, przyozdobiona malowidłami religijnymi.

Na wieży wisi dzwon kościelny odlany w 1403 r. Przed kościołem, zaraz koło gotyckiego muru kamiennego okalającego obiekt, na terenie będącym dawnym średniowiecznym cmentarzem stoją dwie samotne stelle nagrobne z XIX w.

Bibliografia

Kościoły Diecezji Elbląskiej. Nasze dzidzictwo. Dekanaty Elbląga, t. 1.
Mieczkowski Krzysztof, Tomaszewski Marian, Rowerem po Krainie Kanału Elbląskiego. Przewodnik po szlakach rowerowych, Elbląg 2010.