Krzyż drewniany w Brąswałdzie

Z Encyklopedia Warmii i Mazur

Krzyż drewniany w Brąswałdzie – krzyż przydrożny znajdujący się przy drodze polnej z Brąswałdu do Spręcowa (powiat olsztyński, gmina Dywity).

"Krzyże zdwojone". Fot. Stanisław Kuprjaniuk
Krzyże w Brąswałdzie. Fot. Stanisław Kuprjaniuk

Położenie

Krzyż przydrożny w Brąswałdzie znajduje się poza zwartą zabudową wsi, przy drodze polnej do Spręcowa.

Opis

Spośród licznych krzyży drewnianych na całej Warmii symbolicznym wydaje się wzniesiony z drzewa dębowego, o kwadratowym przekroju belek krzyż usytuowany tuż za Brąswałdem, przy drodze polnej wiodącej do Spręcowa. Krzyż posiada typowe dla krzyży drewnianych rozwiązania dekoracyjne zakończeń ramion w postaci gałek. Duża, ołowiana pasyjka na przecięciu się ramion została specjalnie zabezpieczona poprzez dodanie blaszanego okapu.

Krzyż ten na początku XXI w. został utrwalony na wielu fotografiach jako już pochylony ku ziemi, z charakterystycznymi rozstępami w trzonie.

Taki sam widok prezentuje drugi krzyż drewniany, który znajduje się w pewnym oddaleniu od pierwszego, w szczerym polu, przy tej samej drodze. Od paru lat krzyż ten, wbrew tradycji warmińskiej palenia wysłużonych i zniszczonych krzyży, jest zdwojony z jego wierną, współczesną kopią. Widok z oddali połączonych obecnie dwóch krzyży przywołuje obraz klasycznej karawaki (tj. krzyża cholerycznego z podwójnymi poprzecznicami na trzonie), ale dopiero z bliska dostrzec można, że stworzono nietypową komunię dwóch krzyży – starego i nowego. W ten sposób zachowano historyczny krzyż w jego pierwotnym miejscu.

Bibliografia

Kuprjaniuk Stanisław, Mała architektura sakralna na Warmii do 1945 roku ze szczególnym uwzględnieniem kapliczek [w druku].

Linki zewnętrzne

Kapliczki Warmii [22.12.2013]