Parafia pw. św. Wawrzyńca w Gryźlinach

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Parafia pw. św. Wawrzyńca w Gryźlinach

Źródło: stawiguda.com.pl
Źródło: stawiguda.com.pl
Siedziba Gryźliny
Adres Gryźliny 27, 11-034 Gryźliny
Data powołania XIV w.
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolickie
Diecezja warmińska
Dekanat Olsztynek
Kościół św. Wawrzyńca
Wspomnienie liturgiczne 10 sierpnia
parafiagryzliny.hekko.pl

Parafia pw. św. Wawrzyńca w Gryźlinach – parafia rzymskokatolicka usytuowana w diecezji warmińskiej, w dekanacie Olsztynek.

Dzieje miejscowości i parafii

Akt lokacyjny miejscowości Gryźliny jest datowany na 1358 r. Lokacja nastąpiła z inicjatywy kapituły warmińskiej. W tym samym okresie została założona miejscowa parafia, ponieważ dokument powołujący do życia tę miejscowość zawiera informacje na temat drewnianego kościoła parafialnego. Terytorialnie parafia w XVI w. przynależała do dekanatu Dobre Miasto.

Patron

Patronem parafii pw. św. Wawrzyńca w Gryźlinach jest męczennik za wiarę, diakon i święty Kościoła katolickiego św. Wawrzyniec.

Nie zachowało się wiele informacji na temat jego życia. Prawdopodobnie przybył z terenów Hiszpanii. Wiadomo na pewno, iż poniósł śmierć męczeńską w Rzymie dnia 10 sierpnia 258 r. przez ścięcie. Legenda wiąże postać św. Wawrzyńca ze św. Graalem – kielichem, z którego Jezus Chrystus miał pić podczas Ostatniej Wieczerzy. Wedle tradycji św. Wawrzyniec ukrył św. Graala, aby nie dopuścić do jego kradzieży. Szczególne okoliczności jego śmierci sprawiły, że szybko zyskał na popularności. Na początku średniowiecza uchodził za jednego z najbardziej popularnych świętych w Kościele katolickim

Wierni modlą się do św. Wawrzyńca w intencji ochrony przez pożarem. Stał się również patronem kucharzy i piekarzy. Ponadto otacza opieką cierpiących na reumatyzm oraz bibliotekarzy.

Kościół parafialny

Pierwszy kościół parafialny wykonano z drewna w wieku XIV. Dwa wieki później, w 1580 roku, bp [[lkwim:Marcin Kromer|Marcin Kromer] wyświęcił świątynię.

Układ kościoła w Gryźlinach ma prostą konstrukcję. Wykonano go z kamienia polnego oraz cegły. Kościelna wieża została wykonana z drewna w XVIII w. Znajduje się w zachodniej części obiektu. Prezbiterium to już nowa dobudowa, bo XX-wieczna. Zakrystia, pierwotnie wybudowana w stylu gotyckim została przebudowana w roku 1930. Ołtarz główny także jest drewniany. Powstał w stylu schyłkowego baroku w XVIII w. Kościół posiada zabytkowe rzeźby świętych, tj. Jana Nepomucena oraz Michała Archanioła. XVIII-wieczny ołtarz boczny jest wyposażony w obraz, na którym namalowano postać św. Józefa z Dzieciątkiem. Drugi ołtarz boczny zawiera obraz z wizerunkiem św. Wawrzyńca (parton parafii). XVII-wieczna balustrada prezentuje świętych: Apolonię, Barbarę, Cecylię Rozalię, Marię Magdalenę, Mikołaja, Franciszka, Rocha, Dawida oraz Kazimierza.

Duchowni parafii

W 1865 r. proboszczem parafii był Julius Dinder (1830-1890) – kanonik warmiński, arcybiskup poznański i gnieźnieński. Obecnym proboszczem jest ks. Marek Gbiorczyk.

Bibliografia

Parafia Gryźliny[07.08.2014]
Archidiecezja warmińska: Parafia Gryźliny[07.08.2014]
deon.pl. wykaz parafii: Gryźliny[07.08.2014]
św. Wawrzyniec pl.wikipedia.org, św. Wawrzyniec[07.08.2014]