Parafia pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Klasztornym

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Parafia pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Klasztornym

Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Klasztornym. Fot. Romek. Źródło: Wikimedia Commons
Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Klasztornym. Fot. Romek. Źródło: Wikimedia Commons
Siedziba Stoczek Klasztorny
Adres Stoczek Klasztorny 30, 11-106 Kiwity
Data powołania 4 marca 1981 r.
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Archidiecezja warmińska
Dekanat Lidzbark Warmiński
Kościół Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Klasztornym
Parafia pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Klasztornym

Parafia pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Klasztornym — rzymskokatolicka parafia leżąca w dekanacie Lidzbark Warmiński należącym do archidiecezji warmińskiej. Kościół parafialny znajduje się w Stoczku Klasztornym. Obecnie (2014 r.) proboszczem parafii jest ks. mgr Krzysztof Ziaja MIC.

Wnętrze kościoła w Stoczku Klasztornym. Fot. Ludwig Schneider. Źródło: Wikimedia Commons [26.10.2014]
Krużganki w Sanktuarium Matki Bożej Królowej Pokoju. Fot. Ludwig Schneider. Źródło: Wikimedia Commons [26.10.2014]
Klasztor i ogród klasztorny. Fot. Ludwig Schneider. Źródło: Wikimedia Commons [26.10.2014]

Stoczek Klasztorny Cudowne Miejsca - Wielkie Sanktuaria Polski

Historia parafii

Początki kultu maryjnego w Stoczku Klasztornym sięgają czasów średniowiecza, ale są mało znane. Według legendy dwie dziewczynki grabiące siano na łące nieopodal Stoczka znalazły w pniu starego dębu figurkę Matki Bożej. Na miejscu tego wydarzenia wzniesiono kaplicę. W czasie reformacji kaplica została sprofanowana, a figurka zaginęła.

Powstanie sanktuarium w dzisiejszej formie związane jest z sytuacją polityczną Polski w XVII wieku, kiedy była nękana wojnami z Rosją, Turcją i Szwecją. Biskup Mikołaj Szyszkowski złożył ślub, że jeśli Warmia zazna wreszcie spokoju, wybuduje kościół.

Kiedy w 1635 roku został zawarty traktat pokojowy ze Szwecją w Sztumskiej Wsi dający 26-letni rozejm, na podstawie którego Polska odzyskała ziemie Pomorza i w Prusach bez działań wojennych, biskup poczuł się zobowiązany do wypełnienia swego ślubu. Rządca diecezji warmińskiej na budowę kościoła wybrał Stoczek. Opiekę nad nim biskup powierzył zakonowi ojców bernardynów.

Świątynię wybudowano w stylu barokowym, w formie rotundy. Konsekracji kościoła dokonał biskup Andrzej Załuski 16 lipca 1700 roku, nadając świątyni tytuł Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny. Kult Matki Bożej z każdym rokiem stawał się coraz popularniejszy. Powiększono klasztor, w którym pod koniec XVII wieku mieszkało dwunastu ojców i kilkunastu braci.

Stoczkowski klasztor w wyniku dekretu kasacyjnego z 30 października 1810 roku przejął skarb państwa. Po szesnastu latach od wprowadzenia dekretu kasacyjnego, 4 kwietnia 1826 roku, w obecności tysięcy wiernych władze pruskie zamknęły sanktuarium. Wiele dzieł sztuki uległo w tym okresie rozproszeniu, a w samym klasztorze władze pruskie urządziły szkołę elementarną. W wyniku starań rządcy diecezji warmińskiej, biskupa Józefa von Hohenzollerna, władze pruskie zgodziły się oddać Kościołowi zniszczoną świątynię. Sanktuarium ponownie ożywiło swą działalność religijną, odżył ruch pielgrzymkowy.

W 1870 roku do Stoczka przybyli Misjonarze św. Wincentego a Paulo z Kolonii, jednak nie na długo. Po trzech latach, w wyniku Kulturkampfu musieli opuścić Stoczek. Opiekę nad sanktuarium objęli wówczas księża diecezjalni. W roku 1920, 18 października, do Stoczka powrócili z prowincji śląskiej ojcowie franciszkanie.

Po zakończeniu II wojny światowej Stoczek wraz z Warmią ponownie znalazł się w granicach państwa polskiego. W 1949 roku bernardyni starali się objąć ponownie klasztor i zorganizować w nim życie religijne, jednak na skutek różnych trudności zaniechali pracy duszpasterskiej. Świątynią opiekował się proboszcz z Kiwit. 13 marca 1957 roku biskup Tadeusz Wilczyński powierzył sanktuarium w Stoczku księżom marianom wysiedlonym przez władze komunistyczne z Bielan w Warszawie w 1954 roku, którzy w latach 1954–1957 przebywali w Gietrzwałdzie w Domu Najświętszej Maryi Panny. Księża marianie podjęli się wielu prac, doprowadzając świątynię do świetności. Z czasem odzyskała ona dawny charakter. 30 marca 1972 roku przekazano klasztor i świątynię na własność księżom marianom.

W świątyni znajduje się słynący łaskami obraz Matki Pokoju, ukoronowany przez Ojca Świętego Jana Pawła II podczas jego pielgrzymki do Polski w 1983 roku.

W klasztorze w Stoczku w latach 1952–1953 więziony był przez władze komunistyczne kardynał Stefan Wyszyński. Tutaj właśnie przygotował akt zawierzenia Matce Bożej całej Ojczyzny. W jednym z pomieszczeń znajduje się dziś izba pamięci, utrwalająca obecność ks. Prymasa w tym miejscu. 19 maja 1987 roku papież Jan Paweł II kościół Najświętszej Maryi Panny Matki Pokoju w Stoczku Klasztornym włączył w poczet Bazylik Mniejszych. W roku 1987 również decyzją papieża świątynia podniesiona została do rangi bazyliki mniejszej.

Domy zgromadzeń zakonnych na terenie parafii

  • Zgromadzenie Księży Marianów pod Wezwaniem Niepokalanego Poczęcia Najświętszej Maryi Panny

Zobacz też

Archidiecezja Warmińska
Bazylika Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny w Stoczku Klasztornym

Bibliografia

Kościoły i kaplice Archidiecezji Warmińskiej, red. Bronisław Magdziarz, Olsztyn 1999
Stoczek Klasztorny (Warmiński)] [26.10.2014]
pl.wikipedia.org, Stoczek Klasztorny [26.10.2014]