Prątnica

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Prątnica

Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat iławski
Gmina Lubawa
Liczba ludności (2010) 622
Strefa numeracyjna (+48) 89
Kod pocztowy 14-260
Tablice rejestracyjne NIL
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Prątnica
Prątnica
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Prątnica
Prątnica
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }


Prątnica (niem. Prontnitza, w latach 1866–1945 miejscowość nosiła nazwę Pronikau) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie iławskim w gminie Lubawa. Wieś w latach 1975–1998 należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego. W 2010 roku liczyła 622 mieszkańców. Obecnie sołtysem wsi jest Jan Kowalkowski[1].

Położenie

Miejscowość położona jest 5 km na południowy wschód od Lubawy.

Dzieje miejscowości

Wieś istniała prawdopodobnie już za czasów pogańskich. Biskup Otto nadał wsi w latach 1324–1349 przywilej na prawie chełmińskim. Przekazywał on w użytkowanie wsi 60 łanów ziemi. Również w XIV wieku został wybudowany kościół i utworzono we wsi parafię. Biskup chełmiński Tiedemann Giese założył w 1546 roku staw rybny miedzy Prątnicą i Tynwałdem. Ponadto doprowadził wodę z rzeczki Prątnicy przez granicę dóbr biskupich aż do wsi Tuszewo. Utworzenie stawu spowodowało zalanie łąk mieszkańcom wsi. Wówczas biskup nadał im dwa opustoszałe łany jako odszkodowanie. W XVI wieku wieś prowadziła sprzedaż piwa. Od roku 1773 miejscowość była w posiadaniu króla pruskiego. W 1789 roku były we wsi 34 zagrody. W roku 1885 żyło tu 553 osoby, w tym było 507 katolików i 46 ewangelików.

Szkoła w Prątnicy istniała w drugiej połowie XVIII wieku. W latach 1798–1799 uczył w niej Żmijewski. W roku 1906 wybuchł strajk szkolny, który szybko został stłumiony. W roku 1928 Prątnica liczyła 550 osób. Po drugiej wojnie światowej wieś się rozbudowała. W latach sześćdziesiątych wybudowano nową szkołę i ośrodek zdrowia. Wieś sołecka Prątnica w 1978 roku liczyła 782 mieszkańców. W tym roku była we wsi szkoła podstawowa, przedszkole oraz biblioteka. W 1975 roku wraz z reformą władz i administracji terenowej zmodyfikowana została funkcja kółek rolniczych. W 1975 roku nastąpiła ich reorganizacja. Utworzono Spółdzielnię Kółek Rolniczych w Lubawie. Prątnica stała się filią Zakładu Usług Mechanizacji Rolnictwa i Transportu w Lubawie.

Religia

We wsi znajduje się siedziba parafii rzymskokatolickiej.

Zabytki

  • murowany kościół parafialny w stylu gotyckim, zbudowany w XIV wieku, przebudowany około 1600 roku; ciekawostką jest cygański bożek wmurowany w ścianę kościoła; figura do dzisiaj zachowała wyraźne rysy

Bibliografia

Michniewska-Szczepkowska Barbara, Szczepkowski Bohdan, Województwo olsztyńskie, środowisko geograficzne tekst i mapy krajoznawcze, Olsztyn 1969.
Panfil Jan, Pojezierze Mazurskie, Warszawa 1968.
Prątnica, w: Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, t. 9, red. B. Chlebowski, Warszawa 1888.
Śliwiński Józef, Lubawa, z dziejów miasta i okolic, Olsztyn 1982.
Bank Danych Lokalnych GUS [13.11.2014]

Przypisy