Szymki

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Szymki

Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat piski
Gmina Biała Piska
Liczba ludności (2010) 159
Strefa numeracyjna (+48) 87
Kod pocztowy 12-230
Tablice rejestracyjne NPI
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Szymki
Szymki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Szymki
Szymki
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }


Szymki (niem. Symken, od 1938 r. Simken) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie piskim, w gminie Biała Piska. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego. W 2010 roku wieś liczyła 159 mieszkańców[1]. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Ryszard Banach[2].

Położenie

Wieś położona jest w południowo–wschodniej części województwa warmińsko–mazurskiego, na Równinie Mazurskiej, 9 km na południowy zachód od Białej Piskiej. Dolina na zachód od wsi, nad strumykim Surzanka, nosi nazwę Sury (Surzanki).

Dzieje miejscowości

Osada istniała prawdopodobnie już w 1424 roku, wymieniana w źródłach jako Meruslauen, Mirsslawe, Myrsslawe, Maroslaw – być może od imienia ówczesnego właściciela (Mirosława?). W 1495 roku dobra te zakupił od niejakiego Guta Szymon Moelknecht. Przywilej na prawie magdeburskim mówił o 20 łanach w "Gutach" (nie były to Stare Guty) i 15 łanach w bliżej niezidentyfikowanym Klüdene. Możliwe, że oba te dobra obejmowała nazwa Szymki – pochodząca od nowego właściciela. W XVI wieku wieś należała do Blumsteinów, zaś pod koniec XVII wieku do Jakuba Barciszewskiego i Jakuba Turowskiego. W październiku 1710 roku do wsi dotarła epidemia dżumy; straty w porównaniu z okolicznymi osadami nie były wielkie, zmarło trzech mieszkańców. Wieś należała do parafii ewangelickiej w Kumielsku.

Szkoła we wsi została założona w 1897 roku. W 1935 roku jeden nauczyciel zajmował się kształceniem 28 dzieci.

Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa.


Liczba mieszkańców w poszczególnych latach:

  • 1857 – 71 osób
  • 1864 – 83 osoby (dodatkowo 70 osób w majątku Szymki)
  • 1867 – 95 osób (dodatkowo 82 osoby w majątku Szymki)
  • 1933 – 123 osoby
  • 1939 – 142 osoby
  • 1988 – 132 osoby (łącznie z Kukłami)

Zabytki

  • zespół dworski z przełomu XIX i XX wieku: dwór, wozownia, obora, chlewnia
  • dawny cmentarz ewangelicki z XIX wieku

Bibliografia

Białuński Grzegorz, Kolonizacja „Wielkiej Puszczy” (do 1568 roku) – starostwa piskie, ełckie, straduńskie, zelkowskie i węgoborskie (węgorzewskie), Olsztyn 2002.
Białuński Grzegorz, Przyczynek do przebiegu zarazy dżumy w starostwie piskim w latach 1709–1711, Znad Pisy, nr 13/14, 2004/2005, ss. 51–57.
von Hippel Rudolf, Przegląd statystycznych i innych uwarunkowań powiatu Johannisburg na podstawie przeprowadzonego spisu powszechnego w dniu 3 grudnia 1867 r. wg zestawienia starosty von Hippela w roku 1868, Znad Pisy, nr 19–20, 2010–2011, ss. 83–157.
Pisz. Z dziejów miasta i powiatu, red. Wanda Korycka, Olsztyn 1970.
Statistisch-Topographisches Adreß-Handbuch von Ostpreussen, Commission bei Wilhelm Koch, Königsberg 1857.
Deutsche Verwaltungsgeschichte [09.08.2013]
Bank Danych Lokalnych GUS [09.08.2013]
Strona Urzędu Gminy Biała Piska [09.08.2013]

Przypisy

  1. łącznie Szymki i Kukły
  2. Strona Gminy Biała Piska