Zawady-Tworki

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Zawady-Tworki

Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat ełcki
Gmina Prostki
Liczba ludności (2010) 108
Strefa numeracyjna (+48) 87
Kod pocztowy 19-335
Tablice rejestracyjne NEL
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Zawady-Tworki
Zawady-Tworki
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Zawady-Tworki
Zawady-Tworki
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }


Zawady-Tworki (niem. Sawadden, Grenzwecht Gut) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Prostki. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego. W 2010 r. liczyła 108 mieszkańców. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Feliks Urwan[1].

Położenie

Miejscowość położona jest nad południowym brzegiem Jeziora Steckiego, w odległości około 9 km na wschód od Rajgrodu.

Dzieje miejscowości

Pierwsze wiadomości o Zawadach pojawiają się w wykazach osad prokuratorii ełckiej za lata 1510–1511. Zawady (wówczas Safady) były wówczas wsią czynszową. Miejscowość nie pojawiła się już w źródłach z roku 1519, w związku z czym można sądzić, że nie doszło do lokacji osady i obsadzenia jej przez osadników. Kolejna informacja o Zawadach pojawiła się w roku 1539. Wieś miała wówczas liczyć 20 łanów i stanowić dobra wolnych gospodarzy. Zawady leżały pomiędzy Krzywymi, Kopijkami a Jeziorem Rajgrodzkim. W 1568 roku miejscowość nadano Krzysztofowi Grajewskiemu. W 1938 roku w trakcie akcji germanizacyjnej nazw miejscowych i fizjograficznych nazwa wsi Sawadden została formą Grenzwecht Gut. Zawady-Tworki są jedną ze stacji Ełckiej Kolei Wąskotorowej.

Aktualnie wieś jest siedzibą sołectwa.

Zabytki

  • zbiorowy grób z okresu I wojny światowej, w którym pochowano 9 żołnierzy rosyjskich; po lewej stronie drogi z Krzywych do Zawad–Tworek, na terenie dawnego cmentarza majątku Gut Grenzwecht
  • budynek stacji Kolei Wąskotorowej; wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytków

Bibliografia

Białuński Grzegorz, Kolonizacja „Wielkiej Puszczy” (do 1568 roku) – starostwa piskie, ełckie, straduńskie, zelkowskie i węgoborskie (węgorzewskie), Olsztyn 2002.
Orłowicz Mieczysław, Ilustrowany przewodnik po Mazurach Pruskich i Warmii, na nowo podali do druku Grzegorz Jasiński, Andrzej Rzempołuch, Robert Traba, Olsztyn 1991.
Bank Danych Lokalnych GUS [27.07.2013]
Olsztyńska Strona Rowerowa [27.07.2013]
Strona poświęcona cmentarzom i pomnikom wojennym w powiecie ełckim [27.07.2013]

Przypisy

  1. Wrota Warmii i Mazur [29.08.2013]