Tylice: Różnice pomiędzy wersjami
[wersja zweryfikowana] | [wersja zweryfikowana] |
(→Edukacja) |
|||
Linia 31: | Linia 31: | ||
|www = | |www = | ||
}} | }} | ||
− | <big>'''Tylice'''</big> (niem. Tillitz) – [[wieś sołecka]] w Polsce w [[ | + | <big>'''Tylice'''</big> (niem. Tillitz) – [[wieś sołecka]] w Polsce w [[Województwo warmińsko-mazurskie |województwie warmińsko-mazurskim]], w [[Powiat nowomiejski |powiecie nowomiejskim]], w [[Nowe Miasto Lubawskie (gmina wiejska)|gminie Nowe Miasto Lubawskie]]. W latach 1975-1998 miejscowość [[Podział administracyjny |administracyjnie]] należała do województwa toruńskiego. |
<br/> | <br/> | ||
=== Charakterystyka fizjograficzna === | === Charakterystyka fizjograficzna === | ||
− | Miejscowość położona jest na terenie [[ | + | Miejscowość położona jest na terenie [[Nowe Miasto Lubawskie (gmina wiejska)|gminy Nowe Miasto Lubawskie]], która posiada niezwykle urozmaiconą rzeźbę terenu. Obszar gminy obejmuje [[Pojezierze Brodnickie]], [[Garb Lubawski]] i głęboko wciętą dolinę [[rzeka Drwęca |rzeki Drwęcy]]. Na terenie gminy występują takie formy jak ozy i kemy, powstałe podczas zlodowacenia w zagłębieniach i szczelinach martwego lodu. Na południe od [[Nowy Dwór Bratiański |Nowego Dworu Bratiańskiego]] znajduje się oz (eksploatowany jako żwirownia), natomiast na północ od wsi [[Chrośle]] i na południe od [[Jamielnik |Jamielnika]] występują kemy. Oś hydrograficzną gminy stanowi [[rzeka Drwęca|rzeka Drwęca]]. Znaczną powierzchnię zaś zajmują mokradła i bagna, występujące głównie w dnach rynien i innych obniżeniach terenu. Stosunkowo niewielką powierzchnię zajmują lasy (14% powierzchni gminy). Ponadto 65% powierzchni gminy stanowi obszar chronionego krajobrazu. |
<br/> | <br/> | ||
=== Dzieje miejscowości === | === Dzieje miejscowości === | ||
W 1319 r. w Tylicach funkcjonował już kościół. Nieznana jest dokładna data lokacji wsi. W 1326 r. Tylice były własnością biskupów chełmińskich. W 1488 r. biskup chełmiński Stefan z [[Nidzica |Nidzicy]] nadał rodzinie Kostków z Tyliczek prawo patronatu nad kościołem. Jeszcze w XVIII w. Tylice były własnością biskupa chełmińskiego. | W 1319 r. w Tylicach funkcjonował już kościół. Nieznana jest dokładna data lokacji wsi. W 1326 r. Tylice były własnością biskupów chełmińskich. W 1488 r. biskup chełmiński Stefan z [[Nidzica |Nidzicy]] nadał rodzinie Kostków z Tyliczek prawo patronatu nad kościołem. Jeszcze w XVIII w. Tylice były własnością biskupa chełmińskiego. | ||
− | |||
<br/> | <br/> | ||
− | W 1731 r. we wsi były 43 [[dym |dymy]]. Pod koniec XIX w. wieś obejmowała 1275 ha: 1048 gruntów ornych, 20 łąk, 3 lasu. W 1885 r. było tu 125 | + | W 1731 r. we wsi były 43 [[dym |dymy]]. Pod koniec XIX w. wieś obejmowała 1275 ha: 1048 gruntów ornych, 20 łąk, 3 lasu. W 1885 r. było tu 125 dymów oraz istniały 64 domy. We wsi mieszkało 645 osób: 633 katolików i 12 ewangelików. Od tego samego roku przy kościele funkcjonowało bractwo trzeźwości. |
− | |||
<br/> | <br/> | ||
We wsi była 2 – klasowa szkoła. | We wsi była 2 – klasowa szkoła. | ||
+ | <br/> | ||
+ | ===Gospodarka=== | ||
+ | Jest tutaj siedziba [[Leśnictwo Tylice |leśnictwa]], należącego do [[Nadleśnictwo Iława|Nadleśnictwa Iława]]. | ||
<br/> | <br/> | ||
===Edukacja=== | ===Edukacja=== | ||
− | |||
Na terenie wsi znajduje się [[Szkoła Podstawowa im. Janusza Korczaka w Tylicach| Szkoła Podstawowa im. Janusza Korczaka]]. | Na terenie wsi znajduje się [[Szkoła Podstawowa im. Janusza Korczaka w Tylicach| Szkoła Podstawowa im. Janusza Korczaka]]. | ||
+ | <br/> | ||
+ | ===Kultura=== | ||
+ | W Tylicach działa [[Punkt Biblioteczny w Tylicach|Punkt Biblioteczny]], należący do [[lkwim:Gminna Biblioteka Publiczna w Gwiździnach |Gminnej Biblioteki Publicznej w Gwiździnach]]. | ||
<br/> | <br/> | ||
− | === | + | ===Religia=== |
− | + | We wsi znajduje się siedziba [[Parafia pw. św. Michała Archanioła w Tylicach |parafii rzymskokatolickiej pw. św. Michała Archanioła]]. | |
− | |||
− | |||
<br/> | <br/> | ||
=== Zabytki=== | === Zabytki=== | ||
− | |||
We wsi znajdują się pozostałości po zabudowaniach dworskich, krzyże przydrożne oraz zabudowania gospodarcze z XIX w. i XX w. Jest tu także [[Kościół pw. św. Michała Archanioła w Tylicach | Kościół pw. św. Michała Archanioła]]. | We wsi znajdują się pozostałości po zabudowaniach dworskich, krzyże przydrożne oraz zabudowania gospodarcze z XIX w. i XX w. Jest tu także [[Kościół pw. św. Michała Archanioła w Tylicach | Kościół pw. św. Michała Archanioła]]. | ||
[[File:Kościół w Tylicach.jpg|300 px |thumb|Kościół p.w. św. Michała Archanioła, źródło: http://www.polska.regiopedia.pl, 12.09.2013.]] | [[File:Kościół w Tylicach.jpg|300 px |thumb|Kościół p.w. św. Michała Archanioła, źródło: http://www.polska.regiopedia.pl, 12.09.2013.]] | ||
+ | <br/> | ||
+ | === Ludzie związani z miejscowością === | ||
+ | *[[lkwim:Bernard Krajnik |Bernard Krajnik]] (1908-1976) – pedagog, społecznik, zbieracz zabytków kultury, autor opracowań etnograficznych. | ||
+ | *W kadencji 2011-2015 sołtysem wsi jest [[Ewa Makowska]]. | ||
<br/> | <br/> | ||
=== Bibliografia=== | === Bibliografia=== | ||
− | |||
''Gmina Nowe Miasto Lubawskie. Przewodnik krajoznawczy'', Toruń 1997, 82 ss. | ''Gmina Nowe Miasto Lubawskie. Przewodnik krajoznawczy'', Toruń 1997, 82 ss. | ||
Linia 84: | Linia 87: | ||
<br/> | <br/> | ||
− | + | [[Kategoria: Powiat nowomiejski]] | |
− | [[ | + | [[Kategoria: Nowe Miasto Lubawskie (gmina wiejska)]] |
+ | [[Kategoria: Wsie sołeckie]] | ||
+ | [[Kategoria: 1301-1400]] |
Wersja z 10:48, 27 sie 2014
Tylice | |
| |
Figura św. Michała Archanioła, źródło: Gwiździny, 12.09.2013.
| |
Rodzaj miejscowości | wieś sołecka |
Państwo | Polska |
Województwo | warmińsko-mazurskie |
Powiat | nowomiejski |
Gmina | Nowe Miasto Lubawskie |
Sołectwo | Tylce |
Liczba ludności (Pole-obowiązkowe) | Pole-obowiązkowe |
Strefa numeracyjna | (+48) 56 |
Tablice rejestracyjne | NNM |
{{#invoke:Koordynaty|szablon}} |
Tylice (niem. Tillitz) – wieś sołecka w Polsce w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie nowomiejskim, w gminie Nowe Miasto Lubawskie. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa toruńskiego.
Spis treści
Charakterystyka fizjograficzna
Miejscowość położona jest na terenie gminy Nowe Miasto Lubawskie, która posiada niezwykle urozmaiconą rzeźbę terenu. Obszar gminy obejmuje Pojezierze Brodnickie, Garb Lubawski i głęboko wciętą dolinę rzeki Drwęcy. Na terenie gminy występują takie formy jak ozy i kemy, powstałe podczas zlodowacenia w zagłębieniach i szczelinach martwego lodu. Na południe od Nowego Dworu Bratiańskiego znajduje się oz (eksploatowany jako żwirownia), natomiast na północ od wsi Chrośle i na południe od Jamielnika występują kemy. Oś hydrograficzną gminy stanowi rzeka Drwęca. Znaczną powierzchnię zaś zajmują mokradła i bagna, występujące głównie w dnach rynien i innych obniżeniach terenu. Stosunkowo niewielką powierzchnię zajmują lasy (14% powierzchni gminy). Ponadto 65% powierzchni gminy stanowi obszar chronionego krajobrazu.
Dzieje miejscowości
W 1319 r. w Tylicach funkcjonował już kościół. Nieznana jest dokładna data lokacji wsi. W 1326 r. Tylice były własnością biskupów chełmińskich. W 1488 r. biskup chełmiński Stefan z Nidzicy nadał rodzinie Kostków z Tyliczek prawo patronatu nad kościołem. Jeszcze w XVIII w. Tylice były własnością biskupa chełmińskiego.
W 1731 r. we wsi były 43 dymy. Pod koniec XIX w. wieś obejmowała 1275 ha: 1048 gruntów ornych, 20 łąk, 3 lasu. W 1885 r. było tu 125 dymów oraz istniały 64 domy. We wsi mieszkało 645 osób: 633 katolików i 12 ewangelików. Od tego samego roku przy kościele funkcjonowało bractwo trzeźwości.
We wsi była 2 – klasowa szkoła.
Gospodarka
Jest tutaj siedziba leśnictwa, należącego do Nadleśnictwa Iława.
Edukacja
Na terenie wsi znajduje się Szkoła Podstawowa im. Janusza Korczaka.
Kultura
W Tylicach działa Punkt Biblioteczny, należący do Gminnej Biblioteki Publicznej w Gwiździnach.
Religia
We wsi znajduje się siedziba parafii rzymskokatolickiej pw. św. Michała Archanioła.
Zabytki
We wsi znajdują się pozostałości po zabudowaniach dworskich, krzyże przydrożne oraz zabudowania gospodarcze z XIX w. i XX w. Jest tu także Kościół pw. św. Michała Archanioła.
Ludzie związani z miejscowością
- Bernard Krajnik (1908-1976) – pedagog, społecznik, zbieracz zabytków kultury, autor opracowań etnograficznych.
- W kadencji 2011-2015 sołtysem wsi jest Ewa Makowska.
Bibliografia
Gmina Nowe Miasto Lubawskie. Przewodnik krajoznawczy, Toruń 1997, 82 ss.
Słownik geograficzny Królestwa Polskiego i innych krajów słowiańskich, pod red. Bronisława Chlebowskiego, Filipa Sulimierskiego, Władysława Walewskiego, t. XII, Warszawa 1892, 960 ss.
Zobacz też