Miłakowo: Różnice pomiędzy wersjami
[wersja zweryfikowana] | [wersja zweryfikowana] |
Linia 5: | Linia 5: | ||
|herb artykuł = | |herb artykuł = | ||
|dopełniacz wsi = Miłakowa | |dopełniacz wsi = Miłakowa | ||
− | |zdjęcie = | + | |zdjęcie = Mil.jpg |
− | |opis zdjęcia = Kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Miłakowie. | + | |opis zdjęcia = Kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Miłakowie [http://wrota.warmia.mazury.pl/milakowo_gmina_miejsko_wiejska/component/option,com_ponygallery/Itemid,267/func,viewcategory/catid,2/ Wrota Warmii i Mazur] [17.09.2014]. |
|rodzaj miejscowości = miasto | |rodzaj miejscowości = miasto | ||
|województwo = warmińsko-mazurskie | |województwo = warmińsko-mazurskie |
Wersja z 18:33, 18 wrz 2014
Miłakowo | |||
| |||
| |||
![]() Kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Miłakowie Wrota Warmii i Mazur [17.09.2014].
| |||
Rodzaj miejscowości | miasto | ||
Państwo | ![]() | ||
Województwo | warmińsko-mazurskie | ||
Powiat | ostródzki | ||
Gmina | Miłakowo | ||
Liczba ludności (2010) | 2 758 | ||
Strefa numeracyjna | (+48) 89 | ||
Kod pocztowy | 14-310 | ||
Tablice rejestracyjne | NOS | ||
![]() {{#invoke:Koordynaty|szablon}} |
Miłakowo (dawniej Libsztat, niem. Liebstadt) - miasto w Polsce położone w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ostródzkim, siedziba gminy miejsko-wiejskiej Miłakowo.
W latach 1975-1998 administracyjnie należało do województwa olsztyńskiego. W roku 1973 jako wieś wchodziło w skład powiatu morąskiego. Prawa miejskie odzyskało Miłakowo z dniem 1 stycznia 1998 roku. W okresie 1945-1998 była to wieś gminna.
W latach 1945-1946 miejscowość nosiła nazwę Lubieniewo, Lubomino.
Spis treści
Charakterystyka fizjograficzna
Miejscowość położona na Mazurach Zachodnich (Pojezierze Iławsko-Ostródzkie), w odległości około 16 km na północny wschód od Morąga nad rzeką Miłakówką.
Dzieje miejscowości
Miłakowo leży w obrębie krainy historycznej Prusy Górne. Pierwsza informacja dotycząca osady pochodzi z 1315 roku. Źródła z 1354 roku potwierdzają istnienie strażnicy krzyżackiej, której założycielem był Henryk von Liebenzell. Miłakowo powstało zatem w XIV wieku jako osada przy zamku krzyżackim. Założycielem zamku i podgrodzia był wspomniany Henryk von Liebenzell.Od jego nazwiska pochodziła zapewne pierwotna nazwa osiedla – Liebstadt, która pojawia się w dokumencie z roku 1315. Nie jest znany zakres pierwotnych praw miejskich Miłakowa. Wielki mistrz Hans von Tieffen potwierdził i poszerzył prawa miejskie w 1490 roku. W czasie wojny polsko-krzyżackiej Miłakowo było oblegane i zajęte przez wojska polskie. Pierwsi polscy osadnicy zaczęli przybywać w okolice po zakończeniu wojny trzynastoletniej w roku 1466. Pod panowaniem Zakonu Miłakowo pozostało do 1525 roku, następnie zostało włączone do obszaru do Prus Książęcych. Miłakowo zostało doszczętnie ograbione przez Szwedów w czasie pierwszej wojny w latach 1626 - 1630, szczególnie ucierpiało w roku 1659, co doprowadziło do kryzysu gospodarczego i znacznych zniszczeń. Epidemia dżumy w latach 1709-1711 stanowiła kolejny cios dla miasta, zbierając bezlitosne żniwo wśród mieszkańców. Przemarsz wojsk napoleońskich mieszkańcy zapamiętali szczególnie boleśnie. W roku 1807 praktycznie całe miasto zostało spalone. W dniach 18-21 lutego 1807 na plebanii w Miłakowie kwaterował Napoleon. W 1933 roku władzę w mieście przejęli hitlerowcy. Cały aparat administracyjny podporządkowany został NSDAP. 22 stycznia 1945 roku rozpoczęła się ewakuacja miasta i okolic. Żołnierze wyprowadzali ludność cywilną w kierunku Pasłęka, a następnie Elbląga. Wskutek styczniowych działań wojennych miasto zostało zniszczone w 75%. W roku 1945 Miłakowo utraciło prawa miejskie, które udało się odzyskać dopiero w 1998 roku. Obecnie funkcję burmistrza pełni Aleksander Gawryluk[1].
Religia
W miejscowości znajduje się siedziba parafii rzymskokatolickiej pw. Podwyższenia Krzyża Świętego.
Kultura
Działa tutaj Gminna Biblioteka Publiczna, Miłakowski Dom Kultury i Zespół folklorystyczny Warmianki.
Zabytki:
- Gotycki kościół pw. św. Elżbiety i Wojciecha Biskupa i Męczennika, wybudowany w latach 1360-1380, wieża pochodzi z przełomu XIV i XV wieku. Kościół był odrestaurowany na początku XX stulecia Ołtarz główny neogotycki, w bocznych nawach drewniane empory.
- Neogotycki kościół pw. Podwyższenia Krzyża Świętego, wzniesiony w 1855 roku.
- Fragmenty murów obronnych z XIV wieku
- Ruiny zamku krzyżackiego (ostatecznie zniszczony w 1807 r.), z których do dzisiejszych czasów zachowały się jedynie piwnice
- Budynki mieszkalne z końca XIX i początków XX wieku. (budynki przy ul. Morąskiej, Katowickiej)
- Na dawnym cmentarzu ewangelickim (lokalizacja nie ustalona) pochowany został żołnierz niemiecki poległy w listopadzie 1914 roku
- Cmentarz żydowski w Miłakowie, założony w roku 1809. Do czasów dzisiejszych zachowały się 22 nagrobki z przełomu XIX i XX wieku. Ostatni znany pochówek odbył się ok. 1930 roku. Obiekt wpisany do wojewódzkiego rejestru zabytków.
Przyroda
W pobliżu miejscowości znajduje się obszar siedliskowy Jezioro Wukśniki.
Ludzie związani z miejscowością
- Aniela Bieńko (ur. 1930) – artystka ludowa, garncarka, rzeźbiarka, tkaczka, mieszkała w Miłakowie w latach 1946-1955
- Erazm Szyszko (1885-1983) - garncarz ludowy, mieszkał w Miłakowie w latach 1946-1955
- Elżbieta Fedor (ur. 1953) - urodzona w Miłakowie pielęgniarka, artystka-amatorka, tkaczka
Bibliografia:
- Achremczyk Stanisław, Historia Warmii i Mazur, t. I-II, Olsztyn 2011.
- Burchard Przemysław, Pamiątki i zabytki kultury żydowskiej w Polsce. Warszawa: 1990.
- Darmochwał Tomasz, Rumiński Marek Jacek, Warmia. Mazury, Białystok 1998.
- Jackiewicz-Garniec Małgorzata, Garniec Mirosław, Zamki państwa krzyżackiego w dawnych Prusach, Olsztyn 2006.
- Gąsiorowski Andrzej, Podróże historyczne i krajoznawcze po pograniczu pruskim 1466-1939, Olsztyn 2005.
- Knercer Wiktor, Cmentarze wojenne z okresu I wojny światowej w województwie olsztyńskim, Warszawa 1995.
- Morąg. Z dziejów miasta i powiatu, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1973.
- Łukasiewicz Wanda, Miłakowo - Monografia miasta i dziejów najnowszych, Miłakowo 1997
- Ostróda. Z dziejów miasta i okolic, red. Andrzej Wakar i in., Olsztyn 1976.
- Warmia i Mazury. Przewodnik ilustrowany, red. Marcin Kuleszo, Barbara Wojczulanis, Olsztyn 2001.
- Bank Danych Lokalnych GUS:http://www.stat.gov.pl/bdl/app/miejsc_w.display?p_id=7617&p_token=0.9439876391784832 [data dostępu:22.08.2013]
- Miejski Ośrodek Kultury w Miłakowie: http://mdkmilakowo.pl/
- Ofijalna strona gminy i miasta Miłakowo: http://www.milakowo.eu/ [data dostępu:22.08.2013]
- Olsztyńska Strona Rowerowa: http://www.rowery.olsztyn.pl/wiki/?do=search&id=mi%C5%82akowov [data dostępu:22.08.2013]
- Rejestr Zabytków Nieruchomych województwa warmińsko-mazurskiego: http://www.wuoz.olsztyn.pl/ [data dostępu:22.08.2013]
- Wirtualny Sztetl: http://www.sztetl.org.pl/pl/article/milakowo/12,cmentarze/5886,cmentarz-zydowski-w-milakowie-ul-kaszubska-/ [data dostępu:22.08.2013]
Przypisy
- ↑ http://www.milakowo.eu/index.php/2012-10-04-07-54-27/2012-10-04-13-21-14.html [data dostępu:15.09.2013]