Mniejszość warmińska na Warmii i Mazurach

Z Encyklopedia Warmii i Mazur

Mniejszość warmińska na Warmii i Mazurach - jedna z mniejszości zamieszkujących województwo warmińsko-mazurskie.

Kościół Piotra i Pawła w Lidzbarku Warmińskim. Fot. Mieczysław Kalski.

Historia

Mianem Warmiaków określa się ludność polskojęzyczną, która pod koniec XIV zasiedliła teren Warmii. Warmiacy posługują się gwarą warmińską, która obecnie zanika.

Liczebność

Na terenie województwa warmińsko-mazurskiego przebywa około 4 tysięcy Warmiaków dbających o swoją odrębność kulturową.

Najważniejsze ośrodki

Teren Warmii liczy około 4292 km. kw. Do najważniejszych miast Warmii należą: Olsztyn, Braniewo, Barczewo, Reszel, Orneta, Pieniężno, Lidzbark Warmiński, Biskupiec, Dobre Miasto oraz Frombork.

Kultura

Warmiaków wyróżnia gwara, kultura oraz religia. Jednakże po 1945 roku, gdy nastąpił napływ innej ludności, oraz po wyjeździe Warmiaków do RFN, wyróżniki te zaczęły zanikać. Należy również wymienić architekturę warmińską. Można ją podzielić na architekturę Warmii południowej, która nieznacznie różni się od budownictwa Mazur. Architektura Warmii północnej cechuje się większą różnorodnością, którą spowodował napływ wielu innych mniejszości etnicznych.

W Lidzbarku Warmińskim od 2006 roku funkcjonuje Stowarzyszenie "Dom Warmiński". W jego strukturach działa 15 członków. Jego podstawowym celem jest działalność związana z turystyką na terenie Warmii. Innym stowarzyszeniem na Warmii jest bartoszyckie Stowarzyszenie Agroturystyki "Warmiacy".

Bibliografia

pl.wikipedia.org [20.02.2015]
pl.wikipedia.org, Warmia [20.02.2015]
pl.wikipedia.org, Warmiacy