Cerkiewnik

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Cerkiewnik

Kościół w Cerkiewniku.Źródło: Wikimedia Commons
Kościół w Cerkiewniku.
Źródło: Wikimedia Commons
Rodzaj miejscowości wieś sołecka
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat olsztyński
Gmina Dobre Miasto
Liczba ludności (2010) 418
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Cerkiewnik
Cerkiewnik
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Cerkiewnik
Cerkiewnik
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }


Cerkiewnik (niem. Münsterberg) – wieś sołecka położona w województwie warmińsko–mazurskim, w powiecie olsztyńskim, w gminie Dobre Miasto. W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego. Miejscowość w roku 2010 była zamieszkana przez 418 osób. Obecnie funkcję sołtysa sprawuje Anna Barbachowska[1].

Położenie

Miejscowość jest położona w północnej części Pojezierza Olsztyńskiego, w odległości 11 km na południe od Dobrego Miasta na przesmyku między jeziorem Limajno i Łyną. W odległości 500 m na północ leży jezioro Stobojno.

Dzieje miejscowości

Cerkiewnik założony został przez biskupa Henryka Sorboma w 1383 roku. W roku 1397 wieś przeszła na własność kapituły kolegiackiej w Dobrym Mieście. W okresie konfliktu polsko–krzyżackiego w latach 1519–1521 Cerkiewnik został zniszczony. W tym samym stuleciu doszło jednak do odbudowania wsi. W roku 1783 miejscowość składała się z około 50 domostw. Pod koniec XVIII stulecia mieszkańcy zatrudnili nauczyciela rodem z KawkowaKaspra Terlickiego, nauczającego również w języku polskim. W roku 1818 Cerkiewnik zamieszkiwało 296 osób. Przed II wojną światową wieś liczyła 578 mieszkańców. Po 1945 roku część miejscowych wyemigrowała do Niemiec. Nowi osiedleńcy przybyli z Wileńszczyzny i centralnej Polski. W 1978 roku Cerkiewnik był zamieszkany przez 528 osób.

Kościół parafialny pw. św. Katarzyny istniał bez wątpienia już w średniowieczu. W wieku XVII (1687) dokonano przebudowy świątyni. Obecny kościół (1852) został wzniesiony po pożarze w roku 1819.

W 2013 roku Cerkiewnik zwyciężył w powiatowym etapie konkursu Czysta i piękna zagroda – estetyczna wieś 2013 i reprezentował powiat olsztyński w finale wojewódzkim[2].

Liczba mieszkańców w poszczególnych okresach:

  • 1818 r. – 296 osób
  • 1846 r. – 399 osób
  • 1871 r. – 552 osoby
  • 1939 r. – 578 osób
  • 1978 r. – 528 osób

Szkolnictwo

W miejscowości istnieje szkoła podstawowa.

Gospodarka

W miejscowości działa kilka firm budowlanych, ze względu na atrakcyjne położenie w Cerkiewniku i okolicach rozwija się agroturystyka oraz usługi gastronomiczne.

Kultura

W miejscowości działa Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Wsi oraz Stowarzyszenie Aktywna Młodzież. Na terenie wsi realizowano Plener Malarski „Warmińska Jesień”.

Ludzie związani z miejscowością

Turystyka

  • szlaki rowerowe:
    • o długości 17 km, przebieg trasy: Cerkiewnik – BarkwedaBukwałdRóżynka – Cerkiewnik
    • o długości 20 km, przebieg trasy: Dobre Miasto – GłotowoSwobodna – jezioro Limajno – Leśnictwo Chmury – Cerkiewnik – Swobodna – Knopin – Dobre Miasto
    • o długości ok. 25 km, przebieg trasy: Dobre Miasto – Głotowo – Swobodna – jezioro Limajno – Cerkiewnik – Swobodna – Knopin – Dobre Miasto

W 2012 r. została tutaj oddana do użytku nowa przystań kajakowa, sfinansowana z projektu "Kajakiem po Warmii", zrealizowanego przez Stowarzyszenie "Dom Warmiński" i władze powiatowe.

Zabytki

Bibliografia

Orłowicz Mieczysław, Ilustrowany przewodnik po Mazurach Pruskich i Warmii, na nowo do druku podali Grzegorz Jasiński, Andrzej Rzempołuch, Robert Traba, Olsztyn 1991.
Skurzyński Piotr, Warmia i polskie Dolne Prusy. Przewodnik turystyczny, Gdynia 2012.
Suchenek Zygmunt, Dobre Miasto: skrawek uroczej Warmii, Olsztyn 2011.
Warmia i Mazury. Przewodnik ilustrowany, red. Marcin Kuleszo, Barbara Wojczulanis, Olsztyn 2001.
Bank Danych Lokalnych GUS [13.11.2013]
Ciekawe Mazury [13.11.2013]
Dom Warmiński [13.11.2013]
Warmia znana i nieznana [13.11.2013]
Wikipedia:Cerkiewnik [13.11.2013]

Przypisy

  1. Wrota Warmii i Mazur [10.10.2013]
  2. Olsztyn24 [13.11.2013]