Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy

Z Encyklopedia Warmii i Mazur
Górznieńsko-Lidzbarski PK

{{{Opis_zdjęcia}}}
Logo Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego
Państwo  Polska
Data utworzenia 1990 r.
Powierzchnia 27764,3 ha
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Górznieńsko-Lidzbarski PK
Górznieńsko-Lidzbarski PK
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Górznieńsko-Lidzbarski PK
Górznieńsko-Lidzbarski PK
Ziemia

Nieprawidłowe parametry: {{{{współrzędne}}}|type:city }

Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy – park krajobrazowy utworzony w 1990 r. na mocy porozumienia pomiędzy wojewodą toruńskim i wojewodą ciechanowskim. Od czasu wprowadzenia w 1999 r. nowego podziału administracyjnego kraju park wchodzi w skład trzech województw: kujawsko-pomorskiego, warmińsko-mazurskiego i mazowieckiego. Łącznie zajmuje obszar 27764,3 ha (w tym 8632,7 ha jest położonych w województwie warmińsko-mazurskim, na obszarze gminy Lidzbark). Celem istnienia Parku jest zachowanie bioróżnorodności na terenach o nieznacznych zmianach antropogenicznych pogranicza mezoregionów Garbu Lubawskiego, Pojezierza Dobrzyńskiego i Równiny Urszulewskiej, ochrona geomorfologicznych form młodoglacjalnych oraz popularyzacja i upowszechnienie walorów tego obszaru.

Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy
Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy

Fizjogeografia terenu i szata roślinna

Teren Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego znalazł się w zasięgu ostatniego zlodowacenia skandynawskiego, dlatego też jego rzeźba wykazuje klasyczne cechy krajobrazu młodoglacjalnego. Lądolód, wycofując się z tego terenu, pozostawił zróżnicowanie genetyczne i morfometryczne oraz bogactwo form. Rzeźba obszaru ukształtowała się podczas recesji lądolodu subfazy kujawsko-dobrzyńskiej oraz w czasie postoju i zaniku lądolodu subfazy krajeńsko-wąbrzeskiej (16-17 tys. lat temu).

Występują tu strome jary i jeziora rynnowe (Bryńskie, Górznieńskie). Osią hydrograficzną Parku jest rzeka Brynica zasilana z wielu występujących tu źródeł i będąca jedną z najczystszych rzek w regionie.

Przeważająca część Parku jest położona na wysokości 120-150 m n.p.m. Najniżej położony obszar (północno-zachodnia część Parku) leży na wysokości 73 m n.p.m., natomiast najwyższy punkt (Sarnia Góra na południe od jeziora Małe Leźno) leży na wysokości 190,4 m n.p.m.

Na terenie Parku wyróżniono ok. 130 zespołów roślinnych. Dominują fitocenozy leśne pokrywające około 70% powierzchni Parku. Ze względów przyrodniczych szczególną wartość mają fitocenozy grądowe (Tilio-Carpinetum).

Zwierzęta

Na terenie Parku występuje ok. 250 gatunków zwierząt kręgowych, w tym ponad 200 objętych ochroną gatunkową. Wśród najbardziej interesujących znajdują się: żmija zygzakowata, zaskroniec zwyczajny, jaszczurka żyworódka, jaszczurka zwinka, padalec zwyczajny, żaba wodna, żaba moczarowa, ropucha szara, ropucha zielona, ropucha paskówka, rzekotka drzewna, kumak nizinny, traszka zwyczajna, orlik krzykliwy, łabędź niemy, bocian czarny, bocian biały, żuraw, kania czarna, kania ruda, kormoran czarny, mewa pospolita, mewa śmieszka, borsuk, wydra, kuna leśna, kuna domowa.

Rośliny

W Parku występuje około 900 gatunków roślin naczyniowych. Na szczególną uwagę zasługują rzadkie relikty okresu glacjalnego: arnika górska, gwiazdnica grubolistna, fiołek torfowy, skalnica torfowiskowa, zimoziół północny, turzyca strunowa. Ponadto w Parku stwierdzono 38 gatunków roślin naczyniowych objętych w naszym kraju ochroną gatunkową (m.in. cis pospolity, wawrzynek wilczełyko, bluszcz pospolity, sasanka otwarta) oraz 15 objętych ochroną częściową.

Ochrona przyrody

Park stał się naturalną osłoną dla rezerwatów przyrody oraz terenem badań naukowych. Do najważniejszych zadań Parku należy zapewnienie warunków dla aktywnych form ochrony i kształtowania środowiska z dopuszczeniem wyłącznie niekolizyjnych form turystyki krajoznawczej. Na terenie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego znajduje się siedem uznanych rezerwatów przyrody: Czarny Bryńsk, Jar Brynicy, Jar Brynicy II, Klonowo, Mszar Płociczno, Ostrowy nad Brynicą, Szumny Zdrój.

Ciekawostki

Na terenie Górznieńsko-Lidzbarskiego Parku Krajobrazowego wyznaczono cztery nowe ścieżki piesze pod nazwą "Górznieńsko-Lidzbarski Nordic Walking Park", które są skierowane głównie do miłośników nordic walkingu. Trasy mają swój początek we wsi Ruda przy byłej siedzibie Nadleśnictwa Ruda i tworzą cztery pętle o łącznej długości ok. 29 km.

Zobacz też

Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy [20.05.2014]

pl.wikipedia.org, Górznieńsko-Lidzbarski Park Krajobrazowy [20.05.2014]
parkikrajobrazowewarmiimazur.pl [20.05.2014]

Bibliografia

Dąbrowski Stanisław, Polakowski Benon, Wołos Lucjan, Obszary chronione i pomniki przyrody województwa warmińsko-mazurskiego, Olsztyn 1999.
Poznajemy Parki Krajobrazowe Warmii i Mazur, Giżycko 2011, Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Olsztynie